Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
5 Türkçe karşılık · 20 madde
yalan 2
yalancı 1
- igid sıfat OrhonUygurSahte, yalan; yalancı
yalansız 2
yalan söz 1
- ezüg sıfat UygurYalan, gerçek dışı; yalan söz
yalan yere 1
- igid sıfat OrhonUygur2. anlam: yalan yere, sahtece
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “yalan” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- ‘ad özel ad Karahanlıkuran’da adı geçen peygamberlerini yalanladığı için helak edilen eski bir kavim âd nuh kavmi âd ve firavun âd kavminin gidişatı gibi…
- adırtsız sıfat Uygur2. anlam: çelişkisiz değişmez yalansız sahtesiz çelişkisiz gerçek…
- ayet isim Karahanlı…österen işaret mucize çevirilerde ile birlikte ayetlerimizi yalanladılar tanrı’nın ayetleri inkâr edilir rahman’ın ayetleri okununca onlara gösterd…
- azu bağlaç OrhonUygurKarahanlı2. anlam: …nlünde kurtuluş tohumu var mı yoksa yok mu yoksa bu sözümde yalan var mı…
- basal isim Karahanlıarapça soğan doğru söz bal gibidir bu yalan soğandır…
- batut sıfat Uygurgizli örtülü hileli gizli kapaklı işler işleyen yalan hileli söz söylemek…
- başsız sıfat UygurKarahanlı3. anlam: asılsız temelsiz başsız gözsüz asılsız yalan sözle…
- cadu isim Karahanlı2. anlam: … için bu apaçık bir büyüden başka bir şey değildir o büyücü yalancıdır…
- divanelıḳ isim Karahanlıdelilik cinnet kur’an çevirisinde tanrı’ya karşı yalan mı uydurdu yoksa onda delilik mi var arkadaşınızda delilik yoktur…
- ġafil sıfat Karahanlı…katsiz rabbin yaptıklarından habersiz değildir ayetlerimizi yalanladılar onlardan gafil oldular işte onlar gafillerdir…
- ig isim UygurKarahanlı…lık ağrı gitti türlü türlü hastalık ağrı tehlike getirir bu yalan söz hastalık gibidir doğru söz şifadır eğer siz acı çekiyorsanız derdimi de ilacı…
- çasut isim Uyguriftira koğuculuk çoğu kez ile ikileme diliyle kötü yalan söz söylediysem iftira ve koğuculuk ettiysem dil çekişir iftira ve dedikodu sökün eder aşır…
- çın sıfat UygurKarahanlı2. anlam: …rçek anlamlar onun düşünmesi gerçek düşünme denir doğrusunu yalanını kökünü esasını iyice sor gerçekte gerçeğe göre…
- adır- fiil UygurKarahanlı… ayırsa seçse ayırt edebilse helalı haramı ayırırsa doğruyu yalandan ayırıp tutmaz aydınlığı karanlıktan ayırmak için…
- ar- fiil OrhonUygurKarahanlı…asın dünya beni aldattı tatlı sözle yumuşak ipekle kandırıp yalan ve aldatıcı söz…
- irte- fiil Karahanlı…oruşturmak aramak köküne kadar araştır iyice sor sözü dinle yalanı doğruyu araştır erler arasında kusursuz olan hangisidir araştırılmalı kut gidin …
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.