İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı Türkçesi · 7.–14. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

taġ

122 geçiş 25 biçim 16 eser MaitKuTKBDLTUTTBKShoR

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): taġ — yalın hâliyle 40 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • taġ 29 (KB, TT, Mait, DLT) · tag 11 (Mait, IB)
  • taġlar 14 (KuT, DLT, Mait, KP) · taglar 2 (Mait)
  • tagda 9 (Mait, BK, ŞU, IB) · taġda 3 (Sek, KuT, KB)
  • taġḳa 8 (KB, KuT, T, Abh) · tagka 3 (Mait) · tagḳa 1 (BK)
  • taġdın 4 (Sek, U, TT) · tagdın 1 (Mait)
  • tagdaḳı 1 (KT) · tagdakı 1 (BK)

Çekimli biçimler (23):

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

25 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.004.40–45 kaltı bir üdün m(a)hamotġalyin arhant anasın kutġarġalı sansız tümen sumır tag--lar töpüsi üze irkleyü motġalayin arhantnıŋ kü kelig erdemi üze meriçi kançana …
Mai.Tek.018.20–24 paşaŋ tagda antag kügi üni ėştildi tözün maytrı teŋri teŋrisi burkan nomınta evdin bar …
Mai.Tek.069.06–08 amranmaḳ biligin bir i(kintiş)ke savlıg.. et-özni artadımız aġançu taġun sav sözledimiz..
Mai.Tek.082.36–40 ant(ran) kurtulup karlarıg tagka kö(türü) saḳınıp tamuda- -kı vıdar atlıg tag seŋirle- -riŋe -ler anta et-öz- -leri ... irig taşlıg yagmur yaġar ...
Mai.Tek.102.09 … / tag sekiz ... -lig oġuşların erür ... taḳıġu adaḳı osug--(lug ü)ç erdni tag seŋirlerin iti-... -yim / ... ötüp ... isig ... üç ay küni adiştit üze t(u …

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

19 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 28/21b1 … iḍim körkitgil maŋa baḳayın saŋa. aydı: hiç körmegey sen ançası bar baḳġıl taġḳa eger ḳarar ḳılsa yerinde munu körgey sen mėni. ḳaçan kim nurı körkitti ers …
Ku. T. 30/37a3 15 kemiştiler yer içinde bekümiş taġlar ta yoḳatmasun sizlerni aḳar arıḳlar yollar bolġay kim sizler köni yolḳa kö …
Ku. T. 31/33b3 90 tileyür kökler kim yarılsa andın hem yarlur yer tüşer taġlar sınıp
Ku. T. 32/30a3 46 ermez erdiŋ Tur taġ sıŋar ançada ündedimiz ançası bar yarlıḳamaḳlıḳ seniŋ iḍiŋdin ḳorḳıtmaḳ üç …
Ku. T. 34/52a3 18 biz musaḫḫar ḳıldımız taġlarnı anıŋ birle tesbih ḳılurlar kėçe hem kün tuġmış vaḳtta

KB Kutadgu Bilig

18 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 21 törüttüŋ tümen miŋ bu sansız tirig / yazı taġ teŋiz kötki oprı yirig
KB 2281 aŋar tirlür ötrü kör ersig eren / sewüg can yuluġlap yatur taġ ḳayan
KB 3357 ḳul atı anın boldı ḳulḳa ataġ / tapuġ ḳılsa tün kün ulanulsa taġ
KB 5357 bu begler taġ ol kani altun kümüş / kümüş kan ḳazıġlı bayur ol üküş
KB 5375 ḳulan ya taġı tut taḳı kök teke / tutup keldürürler saŋa ay böke

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

11 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT I, 466 Yir basruḳı taġ, boḍun basruḳı beg
DLT I, 160 Ögreyüki mundaġ oḳ / Munda aḍın tıldaġ oḳ / Atsa ajun uġrap oḳ / Taġlar başı kertilür
DLT III, 208 Sü keldi yir yapa / Ḳarar ḳar (taġ tapa) / Ḳaçtı aŋar Alp Aya / Ufut bolup ol yaşar
DLT I, 179; II, 283 Ḳaḳlar ḳamuġ kölerdi / Taġlar başı ilerdi / Ajun tını yılırdı / Tü tü çeçek çergeşür
DLT II, 294 Orḍulanıp yügsek taġıġ oġlaḳ çatar / Uyġur Tat(t)ın yufġa alıp yumġın satar

U Uigurica I-IV

10 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T II Y 10-2–4 kim tünle [küntüz] unutmasar . . taġı yme kim ḳayu tişi tınlġlar urı … [oġu]l tileser [ḫuanşı ım-] pusar -ḳa tap …
U II, T. II Y. 52,2 - 25 … l-in büdiyü ėlgin adaḳın arçuni tongaġ ölürgülüg erig barıġ ḳılıp kimavant taġ ḳısılınta kirip bardı
U II, T. II Y 42.-19–27 taġı yme mn . [ḳ]utluġ on . . [t]ürlüg krmbut . . . [t]sui ayıġ ḳılınç ḳıltım e …
U II, T. II Y 42.-38–57 taġı yme ḳutluġ ḳızım ḫutada birle ilki ilki azunta baru vrḫar saŋram-ta linta …
U II, T. II Y 42.-60–61 … n köŋülümin saçmaz-ġan tamutaḳı ört yalın taġı önmez-ken örtlüg yalınlarta taġı aġanmaz-ġan ökünelim

TT TT I-X

9 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 36. 12.-5–9 toz topraḳ özin söndi . öŋdün kidin yėr öz tapıŋça [.] küntün taġ-tın balıḳ uluş kentü köŋlüŋçe . asra atıŋ yigedtiŋ . kiçig atıŋ bedütüŋ . kim …
T II Y 36.13. -41–45 … in küzedser sn [.] kelen keyik müyüzi teg atıŋ küüŋ kötlürgei [.] birök bu taġ atlġ ırḳ kelser sawın inçe tėr . taġ yėrinte taġ önti seŋir boltı . topraġ …
T II Y 36.13. -41–45 … üŋ kötlürgei [.] birök bu taġ atlġ ırḳ kelser sawın inçe tėr . taġ yėrinte taġ önti seŋir boltı . topraġ üze topraġ öndi idiz boltı .
T II Y 36.8.-141–143 öŋdün küntün buluŋda ögrünç-lüg yėl yiltirdi . kidin taġtın buluŋda tŋri ḳapıġı açıltı .
T III D 2606-53 buyanlıġ sumır taġ-ıġ turḳurtuŋuz .

BK Bilge Kagan Yazıtı

5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
BK D 11 … a)şra] yo[rı]yur tėy(i)n : kü (e)ş(i)d(i)p : b(a)lıḳd(a)kı : t(a)ġıḳm(ı)ş: t(a)gd(a)kı inm(i)ş : tir(i)l(i)p : y(e)tm(i)ş (e)r : bolm(ı)ş :
BK D 20 süŋük(ü)g : t(a)gça : y(a)tdı :
BK G 5–7 ]ŋk(e)r : t(a)gḳa: ⟨…⟩ / G 8) ḳu s(e)ŋün : b(a)ş(a)du : tört : tüm(e)n : sü k(e)lti :
BK G 5–7 töŋk(e)r : t(a)gda : t(e)g(i)p : toḳıd(ı)m :
BK B 3–6 y(a)y bols(a)r : üze : t[(e)ŋri] köb(ü)rg(e)si: (e)t(e)rçe (a)nç[a] t(a)gda : sıġun : (e)ts(e)r [(a)nça] s(a)ḳ(ı)nur m(e)n :

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 2.2.1 /18–36 … ol tép körüp : küntin yıŋaqdaqı tınlıġlarıġ barça éçilerim ol tép körüp : taġtın yıŋaqtaqı tınlıġlarıġ barça inilerim ol tép körüp : altın yıŋaqtaqı tınlıġ …
Sho.Rosia 3.2.1.R /7–8 [bir yégirminç] édiz taġ : édiz sögüt teriŋ yar yartudın tüşüp [ölme]gey :
Sho.Rosia 3.3.1.R /9 iki yégirmi yéti kün ursar qamaġ ursar qamaġ taġlar açılıp altun kümüş /// [erdini] / / V törtünç yéti ygrmi -ler blgürer
Sho.Rosia 7.2 /164 ınça ḳ(al)tı yintem altun-luġ t[aġ teg ::
Sho.Rosia 7.2 /370 saḳınç saḳınıp taġ-ta arıġ-ta ögirteçi-ke ::

IB Irk Bitig

4 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 12 (ė)r (a)bka b(a)rmiş. t(a)gda k(a)m(ı)lmiş. t(ė)ŋridė (ė)rkl(i)g tir.
IB 17 özlük (a)t öŋ yėrdė (a)r(ı)p oŋuup turu k(a)lmiş. t(ė)ŋri küçiŋė / t(a)g üzė yol sub körüp(ė)n, yiş üzė y(a)ş ot körüp(ė)n yorıyu b(a)- / rıp(a)n s …
IB 51 t(a)gda turup(a)n m(ė)ŋil(ė)yür m(ė)n, (a)nça biliŋl(ė)r:
IB 62 y(a)rgun kėyik m(ė)n. y(a)yl(a)g t(a)g(ı)ma (a)g(ı)p(a)n y(a)y- / l(a)yur turur m(ė)n. m(ė)ŋilig m(ė)n tėr.

Sek Sekiz Yükmek

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.84 (Ia) sıŋar taġdın yındaḳ ikidin taŋ
Jut.Sek.T-1.95 (IIc) bars küntün ḳızıl saġızġan taġdın ḳra yılan altı ḳav yaraşmazı
Jut.Sek.T-1.115 (IIc) ol tınlġ örtke kirser örtenmegey suvda ölmegey taġda öŋde yirde

Abh Abhidharma (Shogaito)

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 5–9 … n-ın ḳıldım 稽首薄伽衆徳山yinçürü töpün yükünürmn adı ködrülmiş-lik ḳamaġ edgülüg taġ-ḳa ::
Abh.Sho. 1980 olar söz-leyür-ler taġ agir-ındın tüşmek oot-ḳa tüşmek-te ulatı-larıġ.
Abh.Sho. 2561–2562 … om-ı bu sanvar çḫşapt sim -lıġ üçün猶如四州inçe ḳaltı tört divip-lar çakiravar taġ sim-lıġ sıçı-lıġ bolmış teg.

Sukh Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II S-62–64 ḳamaġ yėr suvdaḳı [sumir] taġ:-lar temir tilgen taġ-lar ulatı [alḳu ḳamaġ u]luġ kiçig taġ:-lar alḳu bir …
T II S-62–64 ḳamaġ yėr suvdaḳı [sumir] taġ:-lar temir tilgen taġ-lar ulatı [alḳu ḳamaġ u]luġ kiçig taġ:-lar alḳu bir teg [bir] öŋlüg boltı
T II S-62–64 … uvdaḳı [sumir] taġ:-lar temir tilgen taġ-lar ulatı [alḳu ḳamaġ u]luġ kiçig taġ:-lar alḳu bir teg [bir] öŋlüg boltı

KT Kül Tigin Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KT D 12 … a : yor(ı)yur : tėy(i)n : kü (e)ş(i)d(i)p : b(a)lıḳd(a)ḳı : t(a)ġıḳm(ı)ş : t(a)gd(a)ḳı : inm(i)ş : tir(i)l(i)p : y(e)tm(i)ş (e)r bolm(ı)ş :
KT D 24 … yėrde : (e)dgüg : ol (e)r(i)nç : ḳ(a)n(ı)ŋ : subça : yüg(ü)rti : sünüküŋ : t(a)gça : y(a)tdı : b(e)gl(i)k : urı ogl(u)ŋ : ḳuul : boltı : (e)ş(i)l(i)k ḳıız og …

T Tunyukuk Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T 45 … y(ė)nçü üg(ü)z(ü)g : / k(e)ça : tinsi oglı: (a)yt(ı)ġma : b(e)nl(ı)ġ (e)k t(a)ġ(ı)ġ : (e)rtü / / / t(e)m(i)r ḳ(a)p(ı)ġḳa: t(e)gi: irt(i)m(i)z : (a)nta y(a)n …
T 45 … ük bod(u)n : t(e)m(i)r ḳ(a)p(ı)ġḳa: t(e)nsi oglı / tinsi oglı: (a)yt(ı)ġma t(a)ġḳa : t(e)gm(i)ş idi yoḳ (e)rm(i)ş : ol y(ė)rke : / b(e)n bilge : tunyuḳuḳ : t …

ŞU Şine Usu Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
ŞU K 8 ertim ḳara ḳum aşmış kögürde kömür tagda yar ügüzde üç tuglıg türük bodun (...)
ŞU G 3 ,.. [ta]gda körti yaġı ... il tėp ayu kelti bėş yėgirmıḳe (...) tayġan költe tėriltim …

KP Kalyanamkara Papamkara

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KP XVII-4 ėkkinti suvda suv öŋlüg taġlar bar

Aynı gövdeden maddeler

“tag” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).