Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “kazan” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• ayaġ isim OrhonUygurKarahanlı…ni türlü türlü büyük saygıyla kendinde saygınlık yerleşecek kazancın ve itibarın azaldı…
• ayuḳluḳ isim Karahanlı…ır kimine bilgelik düşer bilge olur kimi kök ayukluk ile ün kazanır ona kök ayukluk düşerse…
• aşay isim Uygur…śaya niyet gönül eğilimi iyi niyetin gücüyle utanma duygusu kazanırlar iyi niyetle dolu…
• bunça zarf Orhonbu kadar bunca bu kadar yere dek yürüttüm bu kadar töreyi kazanıp bu kadar ağır töreyi bu kadar yazıt yazdım bu kadar savaşıp…
• eḍgü sıfat OrhonUygurKarahanlı3. anlam: …ylem bu sevabın gücüyle iyi işi sadaka gücüyle yapsın kendi kazancımla iyi iş yapayım…
• eren isim OrhonUygurKarahanlı… yüz er geldi bilgi insana kemikteki ilik gibidir erkeklere kazandıklarından pay vardır…
• ertiŋü zarf OrhonUygurpek çok son derece pek çok iyi iş sevap kazanır çok büyük törenle alıp verdim mal bulup çok sevinçli oldular son derece iyi anladığı için yıldan yıl…
• eŋ isim OrhonUygurKarahanlı… yanağı kıpkızıl olsa seni zengin eder yüzün kızarır itibar kazanırsın bilgi erdem ekleyip yüzünü kızartmadın şeref kazanmadın kıpkızıl yanaklar ol…
• ġızare Karahanlı…i sebe cifān leğenler’ karşılığında büyük ler havuzlar gibi kazanlar…
• helal sıfat Karahanlı… helal bu haram boğazını koru helalden az ye helal dünyalık kazan kendini doyur helal ye yarınki ahiret hizmetini helal kıl…
• irklıḳ Uygur…t cehennem tasvirinde bir araç ya da kap olmalı kızdırılmış kazanlar lar üzerine kaldırıp…
• çıġań sıfat OrhonUygur…lkı zengin az halkı çok kıldım ırk bitig yoksul adamın oğlu kazanç için gitmiş…
• asıl- fiil UygurKarahanlıartmak çoğalmak eklenmek kazancı çoğalır artar ev bark mal artacak kutu mutluluğu güzelliği artar çoğalır sevapları artıp çoğalıp…
• ay- fiil OrhonUygurKarahanlı3. anlam: …ivermek bildirmek öğütlemek yeri söyledi gösterdi ayrı ayrı kazanç sağlamayı öğütlediler size söylediğim önceki sözlerin yorumlarını…
• beklen- fiil UygurKarahanlıkapatılmak hapsolmak kızgın bakır kazanlar içine kapatılmış…
• buldur- fiil Uygur…tün sonuca eriştirmek için gerçek budalığa eriştirir oğluna kazandırmak için…
• egsü- fiil Uygur…arar eksik olmaz budaların soyu kesilmez kıl kadar eksilmez kazancın itibarın azaldı ne kadar eksik bıraktıysak…
• ėt- fiil OrhonUygurKarahanlı… düzenlemiş bilge kağan halkı nice düzenlemiş nice yaratmış kazanıp verdim düzenleyip verdim tahtımı orada kurdurdum kb bu ili düzenlemek tutmak ha…
• çawlan- fiil Karahanlıünlenmek adı yayılmak kişiye kut gelir adı ün kazanır beyler cömert olursa adları ünlenir insan bilgiyle yücelip ünlenir…