İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

bul- fiil

725 geçiş 115 biçim 20 eser KBAbhMaitShoRKuTSekTTDLT Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Bulmak: “yaġlıg kamıç bulupan yalgayu tirilmiş” yağlı kepçe bulup yalayarak yaşamış; “ür oġul köseser bultuŋ” oğul istersen buldun; “yaraġ bulup” fırsat bulup; “ne eḍgü bulayı” ne iyilik bulayım; “yarın bul tatıġ” yarın tadını bul; “tünün kündüzün bul açıġlıġ ḳapuġ” gece gündüz açık kapıyı bul. Tanıklar: IBTTKB3DLT
  2. Elde etmek, erişmek: “bulġalı ḳutuġ” kutsallığa erişmek için; “burḫan ḳutın bulġınçaḳadegi” Budalığa erişinceye dek; “alp bulġulug kişi et-özin bultum” zor bulunan insan bedenini buldum; “yarın bulġu ermez özüm eḍgüler” yarın iyilikleri elde edemem. Tanıklar: MaitAbhKB

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): bul- — yalın hâliyle 10 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • bulġuluḳ 14 (Abh, Mait, ShoR, Tövbe) · bulġuluq 1 (ShoR)
  • bulġay 12 (KB, Mait, KuT, Abh) · bulgay 2 (IB, EÇS)
  • bulġınçaḳadegi 2 (Abh) · bulġınça’ḳadegi 1 (Abh)

Çekimli biçimler (114):

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

60 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 3.1.4.R /4–6 … ta sözleser montaġ qılı yéti kün tolsar //[ne] tileki küsüşi erser barçanı bulır :
Sho.Rosia 5.3.4b.R/3 monta men arıġ semek oronta keze yorıyu bultum öŋreki yoluġ oruq -uġ öŋrekilerniŋ ölezin belgüsin öŋreki yalŋuqlarnıŋ üze …
Sho.Rosia 6.2.2.2/8 bulmasar öçmiş /// /// [ög]lenmek-te kez-e yorımaq : apamu-luġ-qa tegürd 1) eçi ozm …
Sho.Rosia 6.2.2.2/17–21 … ΟΟ bütürmeki üz-e arḫant[-ıġ] 11) [ön]greki ulalġuçı a[rḫant-nıŋ atın] /// bulmaqı üz-e 及象四文yétgeli [şaryataputri-qa] /// 12) 更樂 /// [teg]inmek saqınç ög bür …
Sho.Rosia 6.2.2.3/30–33 … aq-ın neçe işleşip témin ök inçip /// et’öz-ig isig öz-ig ’ylkystwrkw üz-e bultuq-ta /// ötrü yazmış bolur
Sho.Rosia 6.2.2.3/34 aşanmaq-ıġ 以得ΟΟ aş-[ıġ] /// bérgü qılıp bo aş-ıġ ikileyü bulmışı erser teg[imlig ermez
Sho.Rosia 7.2 /60–87 … omlamış] montaġ montaġ nomın 則ötrü mundaġ montaġ 入 [/// /// montaġ montaġ] bulsar ögrüçüg sevinçig 得歡喜 bulmaḳ üz-e ö[grünçüg sevinçig] êyin bolsar burḫan-ḳa …
Sho.Rosia 7.2 /60–87 … 則ötrü mundaġ montaġ 入 [/// /// montaġ montaġ] bulsar ögrüçüg sevinçig 得歡喜 bulmaḳ üz-e ö[grünçüg sevinçig] êyin bolsar burḫan-ḳa 不聞 eşidmetük-te 随先所 [///] b …
Sho.Rosia 7.2 /147–150 ’wtl[/// alḳu] ḳası ḳadaşı 発願得作 küsüş ötgil bulġalı ç(a)kra[vart ḫanıġ /// sen inçip] ögüŋin baġıl têp 謂 söz-ledi 有何 negü ḳılu …
Sho.Rosia 7.2 /158 üz-lünçü-te bulur[lar uluġ tüşüg ::
Sho.Rosia 7.2 /172 est[rayastrış oruduta ::] ḫormuz-ta bulyuḳ ol at-ıġ küü-g ::
Sho.Rosia 7.2 /175–176 nirvan bulmış-ıġ ::
Sho.Rosia 7.2 /227 云何得無悩 netegin bultuŋ busuş-suz-uġ [::
Sho.Rosia 7.2 /239 bulur-lar ênçgülük meŋi-lig oron-uġ tê[p ::
Sho.Rosia 7.2 /251–254 … /// teg ///] 車謍 ḳaŋlı-lıġ ḳutu-ların 見四諦 körüp tört kêrtü-ler[-ig ///] 等果 bulup yügerü uḳmaḳlıġ tüşüg 是事有故 bo ed bo(l)maḳ [üçün /// 誰於覺睡] 眠 kim siz oduġ-l …
Sho.Rosia 7.2 /257 /// ] biligsiz-tin yme uġrayu öŋi ütrülüp aḳıġ-ın arġḫant ḳutın bul[up ::
Sho.Rosia 7.2 /294 bulġu erser yme ḳ(a)ltı bo buyan-lıġ tüşüg [antaġ yene kişi] aġır ayançaŋ köŋüli …
Sho.Rosia 7.2 /301 braman [nirvan ///] bulmış ::
Sho.Rosia 7.2 /316–318 天身委地 t(e)ŋridem et’öz-i yêr-te 有所聞不盡 [eşidgü-] lük-çe nomlar a(l)ḳmadı 得者 bulmışım ///şü 善説 uz y(a)rlıḳamış ol [///] 若人 kim ḳayu kişi ênçgülüg eseŋülüg oron …
Sho.Rosia 7.2 /339 teginmiş et’öz-lerinte bulur-lar yêg soġançıġ öŋig ::
Sho.Rosia 7.2 /344 bulup teŋ tüz bilge [biligig ::
Sho.Rosia 7.2 /344 bulup teŋ tüz bilge [biligig ::
Sho.Rosia 8.3 /6 世 -lüg edgü-lerig bulġalı küsep.
Sho.Rosia 8.3 /9 öŋisik taŋısuḳ yég adruḳ/tüş-lerig bulur-lar ::
Sho.Rosia 8.3 /17 alp bulġulu 仏 utın bulġu/üçün.
Sho.Rosia 8.3 /17 alp bulġulu 仏 utın bulġu/üçün.
Sho.Rosia 8.3 /19 (alp bulġuluḳ burḫan ḳutın bulup.
Sho.Rosia 8.3 /26 ol başlayġ-lıġ-ın 仏 ḳutın bulġu-ḳa.
Sho.Rosia 8.3 /29 anı teg yég adruḳ tüş-lerig bulġu-ça erser.
Sho.Rosia 8.3 /33 alp bulġulu 仏 utın/bulur erki tép téser ::
Sho.Rosia 8.3 /43 alp bulġuluḳ burḫan ḳutın bulġalı 欲 -ler.
Sho.Rosia 8.3 /43 alp bulġuluḳ burḫan ḳutın bulġalı 欲 -ler.
Sho.Rosia 8.3 /64 ḳalısız barça anta pratikabud/ḳutın bulsar-lar.
Sho.Rosia 8.3 /129 aŋ’ilki 一 kşan üdte yüz öŋi samadi dyan-larıġ bulup.
Sho.Rosia 8.3 /160–161 一 kşan üdte 千 öŋi samadi dyan-larıġ bulup.
Sho.Rosia 8.3 /195–197 … üdte yüz 万三千大千世 界 (yér suv)-lar-nıŋ parmanu-ları sanınça samadi dyan-larıġ bulup ulaḍı anıŋ sanınça oḳ et’öz-lerig 化 umaḳ-lıġ küü kelig edrem-ler -ke tegir …
Sho.Rosia 8.3 /237 tüzkerinçsiz yég üstünki tüzü köni tuymaḳ burḫan ḳutın bulu yarlıḳap.
Sho.Rosia 8.3 /280–281 … anki altı paramit-lar) 初 yaŋırḍı burḫan ḳutıŋa 心 öriḍip ulaḍı burḫan ḳutın bulġu üd-ke teginçe-keḍegi yüz kalp 三 asanki 六 paramit-lar içinde 進 ::
Sho.Rosia 8.3 /288–291 … p 三 asanki-lar içinde 六 paramit-larıġ tuşġurup 无上 yég üstünki burḫan ḳutın bulup ozġurdum ḳutġardım erser alḳu ḳamaġ tınlġ-larıġ ::
Sho.Rosia 8.3 /293–295 … (üzeki töz-ki) ögüm anam erür bo oḳ nomlarıġ eşidip 修行 -ım üz-e alp-ta alp bulġuluḳ burḫan ḳutın buldum tép ::

Aynı gövdeden maddeler

“bul” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).