Abh sözlüğü · madde
bul- fiil
Tanım
- Bulmak: “yaġlıg kamıç bulupan yalgayu tirilmiş” yağlı kepçe bulup yalayarak yaşamış; “ür oġul köseser bultuŋ” oğul istersen buldun; “yaraġ bulup” fırsat bulup; “ne eḍgü bulayı” ne iyilik bulayım; “yarın bul tatıġ” yarın tadını bul; “tünün kündüzün bul açıġlıġ ḳapuġ” gece gündüz açık kapıyı bul. Tanıklar: IBTTKB3DLT
- Elde etmek, erişmek: “bulġalı ḳutuġ” kutsallığa erişmek için; “burḫan ḳutın bulġınçaḳadegi” Budalığa erişinceye dek; “alp bulġulug kişi et-özin bultum” zor bulunan insan bedenini buldum; “yarın bulġu ermez özüm eḍgüler” yarın iyilikleri elde edemem. Tanıklar: MaitAbhKB
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): bul- — yalın hâliyle 10 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- bulġuluḳ 14 (Abh, Mait, ShoR, Tövbe) · bulġuluq 1 (ShoR)
- bulġay 12 (KB, Mait, KuT, Abh) · bulgay 2 (IB, EÇS)
- bulġınçaḳadegi 2 (Abh) · bulġınça’ḳadegi 1 (Abh)
Çekimli biçimler (114):
bulup 819
bulur 349
bulurlar 82
bulsa 79
bulmış 49
buldum 48
buldı 39
bulmaz 34
bula 24
bulu 19
bulġalı 18
bulmadı 14
bulmasa 14
bulġuluḳ 14
bulmaḳ 12
bulmazlar 12
bulmadım 12
bulġay 12
bulġu 11
bulmaġay 9
bulumaz 8
bulsalar 7
bulġuḳa 7
bulduŋ 6
bulsar 6
bulmadılar 6
bulayın 6
bulzunlar 6
bulmışın 5
bulır 5
bulmadın 5
bulġa 5
bulġulug 4
bulmasar 4
bultum 4
bultuŋ 4
bulmaġı 4
bulmışım 4
bultı 4
bultılar 4
buldumız 3
bulurın 3
bulmışta 3
bulzun 3
bulsu 3
bultaçı 3
buluġlı 3
bulġulu 3
bulġuçı 3
bultuŋuz 3
bulmaduḳ 3
bulġusın 2
bulırlar 2
bulmamış 2
buldılar 2
bulsın 2
bultumuz 2
bulgay 2
bulmaġu 2
bulupan 2
bulyuḳ 2
bulmiş 2
bulġatılar 2
bulmışlar 2
bulġusı 2
bulmadımız 2
bulġınçaḳadegi 2
buldaçılarıġ 1
bulmayin 1
bulsarlar 1
bultımu 1
bultıı 1
buldaçı 1
buluduḳta 1
bulumadı 1
bulmaduḳlarıŋa 1
bulumış 1
bulsaŋ 1
buldımız 1
bulmadıŋ 1
bulurl 1
bulduŋız 1
bulurmu 1
bulmaḳnıŋ 1
bulusar 1
bulmaḳıġ 1
bulmaqı 1
bulmışıġ 1
bult 1
bulmıslarḳa 1
bulduḳta 1
bulġasuġ 1
bulmaslar 1
bulmışa 1
bulġaymn 1
bulmışka 1
bulmasunlar 1
bulmışlarıŋa 1
bulġuluq 1
bulmışlarḳa 1
bulġuluḳı 1
bulġum 1
bulmışıŋız 1
bulmışraḳ 1
bulġuça 1
bultuqta 1
bulmışı 1
bulġıl 1
bulmatuḳuġ 1
bulġınça’ḳadegi 1
bulayı 1
bulmatın 1
bulḳuluġ 1
bulmaḳıŋız 1
Bağlamlar
Bütün geçişler (120) →Abh Abhidharma (Shogaito)
120 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 54–55 | bilge bilig tarġarmaḳ uġur-ında niz-vanı-lar-ıġ tėmin ök uyur üçün | bulġalı | ḳut-uġ tėp anın basa uḳıdmış ol. |
| Abh.Sho. 192 | ulatı nirvan-ıg tudçı üz -üksüz | bulz-un-lar | kėŋ uluġ buyan-ıġ. |
| Abh.Sho. 254 | yaradmış şasdr-nıŋ üz-lünçü-sin | bul -zun-lar | . |
| Abh.Sho. 314 | üç yavlaḳ yol-ta | bulur | bilmedin öçmek-ig. |
| Abh.Sho. 608 | yindem burḫan adı ködrülmiş-ler ök | bulu | yrlıḳap birdemlig yöründek-in. |
| Abh.Sho. 665–666 | bulu | yrlıḳap birdemlig yöründek-in tuġmaḳ-sız törün tanuḳlayu yrlıḳamış üçün tė … | |
| Abh.Sho. 671 | bilip öçmekig | bulmış-ın | . |
| Abh.Sho. 676 | taymamaḳıġ | bulmaḳ | erser. |
| Abh.Sho. 686–687 | bulu | yrlıḳap birdemlig yöründek-in. | |
| Abh.Sho. 690–693 | … z törün kim kelmedük ödte birdemleti ikileyü turmaz üçün anın söz-lemiş ol | bulu | yrlıḳap birdemlig yöründek-in tėp復餘师伝yene adın baḫşı-lar söz-ler. |
| Abh.Sho. 728 | anın şasdr-ta söz-lemiş ol | bulu | yrlıḳ -ap birdemlig yöründekin tėp. |
| Abh.Sho. 769–770 | birök | bulmasar | tıdıġ-sız tuduġ-suz bilge biliglig. |
| Abh.Sho. 999–1002 | … öŋül-teki nom-lar-ın-ta egsük üçün alḳu türlügüg bildeçi bilge bilig-ler-i | bulmış | ol kirsiz bilmemek(-lig) tėgüçi adıġ何名不染nedegin adantı kirsiz tėptėser. |
| Abh.Sho. 1039–1043 | 修福及智所得果bışrunmaḳ üz-e buyan-ta ulatı bilge bilig-te ḳayu | bulmış | tüş-i erser : barça adın-lar-ḳa asıġ ḳılġu üçün erür neŋ öz asıġ-ı üçün er … |
| Abh.Sho. 1166 | tüz-ün yol alp | bulġuluḳ | üçün anın söz-lemiş ol alp üŋülük tėp. |
| Abh.Sho. 1168–1169 | … tizig-lerig bulmaz-lar tüz-ün yol-uġ kim-ler tuşmasar burḫan-lar-ḳa yme ök | bulmaz-lar | tüz-ün yol-uġ. |
| Abh.Sho. 1285 | tınlġ-lar-ta ḳayu kölüŋü üz-e inçip ḳudrulmaḳ-ıġ | bulġalı | tegim -lig erser. |
| Abh.Sho. 1516–1518 | … edgü-sin若不具智徳 birök tükel-lig ermedi erser bilge biliglig edgü-ke nedegin | bulġay | erti çınkėrtü töz-lüg baḫşı tėgüçi adıġ. |
| Abh.Sho. 1692–1693 | bu alḳu bilge bilig-ler sasdr-lar erür üçün anıŋ yėvigi tizigi yme ök | bulmış | ol abidarim tėgüçi adıġ tėp. |
| Abh.Sho. 1730–1732 | bulur | aşu bulmış-ın adı bolmaz yaŋırdı bulmış tėp 有餘师説bar adın baḫşı-lar söz-ler … | |
| Abh.Sho. 1730–1732 | … -te ulatı bėş erklig-ler <-niŋ> bėş ajun-lar-ta oḫşadı-sın öŋin öŋin aŋayu | bulmış | teg. |
| Abh.Sho. 1739–1743 | … bululmış bilge bilig-niŋ ėyin yorıdaçı-lar-ı tört yükmek töz-lüg üçün erür | bulmaz | köŋül ėyin evrildeçi öŋ eşidmek saḳınmaḳ iki bilge bilig-ler yme ök erür t … |
| Abh.Sho. 1785 | anın | bulur | ermez abidarim tėgüçi adıġ nedegin tėptėser öŋdünki-si uyur üçün tardıp kė … |
| Abh.Sho. 1800 | 答云andaġ ol teg aḳıġ-sız (arıġ) bilge bilig-ke basudladaçı-sı erser barça | bulmış | ol abidarim tėgüçi adıġ. |
| Abh.Sho. 1908–1909 | … arim yme ök yene ançulayu oḳ yėvig tizig bolur üçün ol çınlayu abidarim-ḳa | bulmış | ol abidarim tėgüçi adıġ 世俗對法yılayu abidarim umaz. |
| Abh.Sho. 1939 | ḳaltı ol şasdr-taḳı ḳayu barınça yėg yörüg-ler kirmiş üçün bu şasdr-ḳa bu | bulmış | ol ḳıın-ı tėgüçi adıġ. |
| Abh.Sho. 2052–2061 | … e andaġ oḳ求息苦源 emgek-niŋ töz-in amırt{ġ}urġalı tiledeçi-ler-ke teriŋi üz-e | bulġalı | bolmaġuluḳ erür tüz-ün yol-luġ kėmi bolmaġınça yoḳ üçün uġur-ı yıḳ-ı ödgür … |
| Abh.Sho. 2082–2085 | birök | bulsar | nom ad -ırtlamaḳ-ıġ niz-vanı-lar tuġmaz üçün anın bilmiş kergek nom adrtla … |
| Abh.Sho. 2266–2267 | vinay aġılıḳ yme tŋri burḫan yrlıḳamış ermez bolġu kergek nirvan | bulġasuġ | ödte ödlememiş üçün tayanıŋlar tėp yörüg mundaġ ermez. |
| Abh.Sho. 2427–2430 | … ş ol ḳatı ḳılı ev-tin ünmiş-e tudmaḳıŋ meniŋ üç aġılıḳ nom-umın erdiŋü alp | bulġuluḳ | erür tėp anın bilmiş kergek adı ködrülmiş yrlıḳamaḳ üz-e bar üç aġılıḳlar … |
| Abh.Sho. 2788–2789 | … ḳuruldurtaçı örletdeçi anın bolur ornanıp turġalı bu tıldaġ -ın bu nom-lar | bulmış | ol aḳıġ-lıġ tėgüçi adıġ. |
| Abh.Sho. 3215–3217 | alḳu aḳıġ-lıġ nom-lar-ta ıraḳ öŋi üdrülüp badaçı baġ-ındın tanuḳ-lap | bulmış | ḳudrulmaḳ-nıŋ adı bolur bilip öçmek tėp釋日bilip öçmek erser inçip baġ-tın ö … |
| Abh.Sho. 3379–3381 | … oḳ erip çınkėrtü töz üz-e nedegin bolġay ikileyü sėziŋeli bulur -ın bir-ig | bulur-ın | üküş-üg tėp疏主答云estiramati baḫşı kikinç bėrü söz-ler bu yörügüŋüz-ler andaġ … |
| Abh.Sho. 3413–3416 | … -lap bulġu kergek üç uġuş-taḳı bėş bölük-teki alḳu bilip öçmekig tanuḳ-lap | bulu | tüketser alḳu bilip öçmekig即従苦忍inçip emgek-te nom taplaġ-tın ulatı vçra’up … |
| Abh.Sho. 3548 | bululu tükedmiş erser tegimlig ermez ikileyü | bulġalı | birök bulu tükedmiş-in yene bulur tėptėser. |
| Abh.Sho. 3847 | 如得忍者ḳaltı taplaġ-ıġ | bulmış-lar | . |
| Abh.Sho. 3851 | ḳaltı körüm-ke tegmiş-ler öridip | buluduḳ-ta | başdınḳı -ta başdınḳı bölüklüg niz-vanı-lar-nıŋ yöründekin. |
| Abh.Sho. 4105 | bu yörüg tıldaġ-ında anın | bulmış | ol belgü-süz tėgüçi adıġ. |
| Abh.Sho. 4370 | ulatı munda küsemek | bulġalı | tŋri yėr-inde tuġmaḳ-ıġ. |
| Abh.Sho. 4405 | sögüd | bulmış | teg ḫu-a-lıġ çeçek -lig tüş-lüg yėmiş-lig sögüd tėgüçi adıġ. |
Aynı gövdeden maddeler
“bul” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).
bulul- fiil 119bulduḳmaz 34bulun isim 34bulıt isim 34buluŋ isim 25bulun- fiil 21buldur- fiil 17bulġaḳ isim 16bulna- fiil 12bulġanuḳ sıfat 9bulġa- fiil 9bulġan- fiil 8bulunç isim 4bulunçsuz sıfat 4bulġanyuḳ sıfat 3bulġalış- fiil 3bulġaş- fiil 3bulaḳ isim 2buldurçın isim 2buluḳ özel ad 2bulaŋ 1bulġanç sıfat 1buluŋsuz sıfat 1bulıtlıg sıfat 1