İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

it*

Hayvanlar 176 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
1.037
geçiş
384,3
milyonda
176
biçim
17
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Küli Çor Yazıtı25.882,4
Kül Tigin Yazıtı157.637,5
Bilge Kagan Yazıtı2811,0
Tunyukuk Yazıtı1820,3
Şine Usu Yazıtı21.682,1
Irk Bitig21.542,0
Sekiz Yükmek153.254,5
Maitrisimit Nom Bitig (Hami)492.262,8
Abhidharma (Shogaito)250,3
Uigurica I-IV1158,4
TT I-X2784,9
Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası378,8
Kutadgu Bilig2683.643,0
DLT’deki Türkçe parçalar41.378,8
Atebetü’l-Hakâyık103.625,8
Dede Korkut Kitabı571.757,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi602245,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

KÇ —
KT D 0,64
BK D 0,33
T —
ŞU —
IB D 0,33
Sek D 0,73
Mait D 0,69
Abh D 0,33
U D 0,00
TT D 0,33
KuT D 0,49
KB D 0,93
DLT D 0,59
AH D 0,63
DK D 0,81
EÇS D 0,86

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: itâat) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
işi372449,895,625,96221,8
il231509,315,644,70138,4
kişi399929,303,685,76128,4
etmeyüp305679,264,115,16115,7
imâreti284949,234,205,00111,8
dedi307849,083,645,0497,2
müyesser214198,884,034,3078,8
târîh257088,873,524,5677,2
bulup238198,673,194,2761,4
boḍun151798,664,773,7371,5
iş175868,423,243,6946,3
işim11368,396,633,2883,1
târîhini121568,364,653,3355,1
bitig121778,344,463,3152,1
işin11808,335,483,2463,6
ili10398,256,383,1271,5
işig10808,205,353,0855,9
emri123688,133,413,1435,3
törü101598,104,353,0141,9
kün135318,092,993,1531,5
ölümke9498,095,902,9557,6
hem169058,082,523,3029,8
yarınḳı897,978,182,8286,3
burkan91467,964,332,8537,4
selîm161.1227,922,213,1424,2
kör125967,912,712,9425,0
etdiler221.9887,901,853,3924,7
ötrü103977,843,032,7824,7
ajun92637,833,482,7327,3
dârı127097,822,462,8321,4
tolum7177,777,072,6358,0
saŋram7207,766,832,6255,2
kal‘ayı141.0917,752,062,8518,8
ölüm81807,753,852,6328,2
imârât7517,725,482,5940,5
serdâra7597,715,272,5838,3
eḍgü116877,712,382,6818,7
emrine7617,715,222,5737,8
görüp128467,712,212,7118,0
edüp15823.9577,691,106,7173,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (1.037) →
EÇS X Y83a … cümle üstâdların cem‘ edüp üç gün üç gecede bu dîvânhâneyi itmâm etmişler. Ammâ hakkâ ki makdûr-ı beşer olmayup devleti itmâ …
Mait … / / ... ... - / yaŋı atı v(i)rhar itser örki burkan körkin itser ... azu tü türlüg boduġın altun--ın kümüşin erdnin yinçün b …
Mait … teŋr(i) ... yiti kat altunın kü(müşin) (vayturin) sapririn itiglig balıḳ kent--leri bolur tört erdnilig kerpiçlerin yapmış yėt …
EÇS VI 144b Ve Taşlıca'nın taş döğen it cânlı atları ve Hersek bârgîr pirapçeleri ve komor bârgîrle …
KB 3175 … İLİGKE / / yanut birdi ögdülmiş ilig ḳutı / anı çın tilese iteyin otı
EÇS IX Y324a "Yâ İbrâhîm! Rabbin sana selâm eyledi. ‘Emrime itâ‘at edüp sevgili oğlun kurbâna azîmet eyledi. İsmâ‘îl'e bedel b …
EÇS VI 121b … aded kal‘alar nehr-i Vak kenârındadır. Kıbleli Paşa eliyle itâ‘at edüp akd-i sulh olundu.
EÇS VII 87b Hikmet-i Hudâ bu emr-i şerîflere itâ‘at edüp Seykel kal‘asın yıkmadıklarının üçüncü günü taraf-ı şe …
EÇS IX Y20b … âra's-sâlihîn / Sâhibü'l-hayr innehâ min nefsiküm / Kîle fî itmâmihâ yâ âbidîn / Câ'e târîh innehâ hayrun leküm. / Sene 957.
EÇS V 139a … e kaplanı idi. Bunlar bir yere cem‘ olup re’y [ü] tedbîr ve ittifâk ü ittihâd ile elbir edüp cümle guzât ile emîrân-ı mûmâ-iley …