Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
4 Türkçe karşılık · 22 madde
belli 6
belli bir anlama 1
- abipiraylıġ sıfat UygurBelli bir anlama, yoruma dayanan
belli yetiye sahip 1
- erkliglig sıfat Uyguryetili, belli yetiye sahip
belli günlerde tutulan perhiz 1
- çaḫşapat isim Uygur3. anlam: belli günlerde tutulan perhiz, oruç
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “belli” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- adrış isim Karahanlıayrılış ayrılık sevgili sevgisini gizler ayrılık günü belli olur…
- adırtlıġ sıfat UygurKarahanlıaçık seçik belirgin ayrıntılı açık seçik sayısı belli oradaki her şeyi açık seçik görür…
- baçaġ isim Uyguroruç budist ve maniheist metinlerde belli günlerde tutulan perhiz ve yemin günü temiz oruç bir gün bir gece tutulacak oruç sekiz soylu oruç yasasını…
- endaze isim Karahanlı…ı’nın buyruğu ölçüsüyle takdir edilmiştir oralarda yürüyüşü belli ölçüye bağladık gökten ölçüyle su indirdi tanrı her şeye bir ölçü koydu…
- ersiglik isim Karahanlı…na karşı sert olsa düşman olmadıkça erin yiğitliği ne zaman belli olur girip çıkarken yiğitliği yakışır…
- fariza isim Karahanlıfarz dinî yükümlülük farz kılmak namaz müminlere vakitleri belli bir farzdır tanrı’nın ona farz kıldığı şeyde peygambere bir güçlük yoktur farz nama…
- ḫad isim Karahanlı…e karşı haddi aşmasından korkuyoruz her şeyin sınırı ölçüsü bellidir…
- ḫat isim UygurKarahanlı…zısı güzel belagati daha da iyi olmalı biri kâtiptir yazısı bellidir…
- çoġ isim UygurKarahanlı2. anlam: …bağırış neden yiğit düşmanda yumuşak huylu kişi öfke anında belli olur kötüyü savaş kargaşasında ya da çukurda kullanmak gerek…
- belgür- fiil UygurKarahanlıgörünmek belirmek ortaya çıkmak miski saklasan kokusu belli olur ne zaman buda dünyada belirirse doğru yol belli olduktan sonra elçiye görünmez iyil…
- bulun- fiil Karahanlı…ölüm yakalarsa sözün yararı bulunmaz bu yerde bulunmaz işte belli binlerce dostta bir doğru bulunmaz bilgiyle bulunur bilinir…
- emle- fiil UygurKarahanlı…hastalığı iyileştirecek sebep o hastalığı tedavi eden hekim bellidir onu bu dünyanın hekimi tedavi edemez bağrımın yarasını sardı gözüm onun tozuyl…
- çawıḳ- fiil UygurKarahanlıün salmak tanınmak adı yayılmak dünyada ünlü kutu belli doğru beyin adı nerede duyulursa oraya gitmeli dönek dünyada devlet in ünü yayılır muzaffer …
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.