Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
7 Türkçe karşılık · 26 madde
sel 1
- aḳın isim OrhonUygurKarahanlıSel, akıntı
selam 2
selamlaşmak 1
- esenleş- fiil KarahanlıEsenleşmek, selamlaşmak, hal hatır sormak; vedalaşmak
selamı almak 1
- ‘aleyk isim KarahanlıSelama karşılık ; selamı almak
selama karşılık 1
- ‘aleyk isim KarahanlıSelama karşılık ; selamı almak
selamı karşılama 1
- cevab isim Karahanlı4. anlam: Selamı karşılama
ona selam olsun 1
- i’s-selam Karahanlıona selam olsun
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “sel” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- ajoḳraḳkişiti özel ad Uygurkoruyucu bir varlığın adı ile birlikte anılır ve saygıyla selamlanır…
- ‘aleyh Karahanlıarapça dua kalıbının parçası peygamber ona selam olsun…
- aman isim Karahanlıaman güvenlik emniyet aman vermek güvence vermek selam kişiye esenlik ve güvencedir selamınla bana şimdi güvence verdin dua tanrı’dan belaya karşı g…
- aytıġ isim OrhonKarahanlı…im katımda söz değişmez hükümdar adına sana çok övgü söz ve selam gönderiyorum…
- drmuruç özel ad Uygurkip kolofonunda bir kişi adı darmaruç seli upasi kulkıya’nın dileğiyle yazdım…
- durud isim Karahanlı… ey inananlar ona salavat getirin gönderilmiş peygamberlere selam ve övgü bugün benden ona peygambere salavat ulaşsın…
- ergüzi Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz dlt bahar dörtlüğü yaz aydınlanıp selin aktı…
- eçi isim OrhonUygur2. anlam: …tinlerde saygı sözü olarak da ana baba gibi ağabeyim sıntar seli’ye güneydeki canlıları hep ağabeylerim diye görüp…
- ḫoş sıfat Karahanlı…dirici hoşa gitmek huneyn günü çokluğunuz hoşunuza gitmişti selam size hoş oldunuz kulluk adı bununla hoş oldu dans edip hoş sema düzenler…
- ibrahim özel ad Karahanlı…soyuna kitabı hikmeti verdik ibrahim’in dinine uy ibrahim’e selam olsun ibrahim babasına dedi…
- ilyaslıġ isim Karahanlı…an çevirisinde ilyas ve ona uyanlar ilyas’a ve ona uyanlara selam olsun…
- iminlik isim Karahanlı…rdi onlara güvenlik ya da korkuyla ilgili bir haber gelince selam kişiye güven ve emandır güvenlik ve töreyle il huzurlu olur…
- al- fiil OrhonUygurKarahanlı3. anlam: …l etmek bilgi kimdeyse o büyüklük edinir benden miras alsın selamı alan öç almak biz öç alanlarız…
- alış- fiil UygurKarahanlıkarşılıklı almak el tutuşmak selam verdi sonra el tutuştular el ele tutuşup eve girdiler el ele tutuşup da durma…
- aşundur- fiil Karahanlı…anmak ellerinin önden gönderdiği işler büyükler küçüğe önce selam vermeli…
- bolun- fiil UygurKarahanlı…ki şey bir kişide bulunursa sakıngan olursa dört erdem olur selamı alan esenliğe kavuştu hoşnut edilenlerden…
- eligleş- fiil Karahanlı…ıkışmak tokalaşmak hükümdar bu zahitle tokalaştı hükümdarla selamlaştı tokalaştı…
- ėlleş- fiil Karahanlıbarışmak barış yapmak kur’an çevirisinde selem barış’ karşılığı size barış teklif ederlerse size barış selam verene sen mümin değilsin’ demeyin gevş…
- eŋreş- fiil Karahanlıuğuldamak gürüldeyerek akmak dlt bahar ve sel dörtlüklerinde sel akar uğuldar suyu saçılıp gürlüyor…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.