ShoR sözlüğü · madde
belgü isim
Tanım
- İşaret, belirti, alamet: “ıḳi kırk kut buyanlıg irü belgüke tükellig” otuz iki kutlu belirtiye sahip; “bosuş ḳadġu belgüsi eŋire turur” kaygı ve tasa belirtisi inler durur; “öŋrekilerniŋ ölezin belgüsin” öncekilerin izini, belirtisini. Tanıklar: MaitTTShoR
- Nişan, anıt, iz: “belgümin bitigimin anta yaratıtdım” nişanımı, yazıtımı orada yaptırdım; “belgüsin bitigin bu urtı” nişanını, yazıtını dikti; “toġuġlı ölür, kör, ḳalır belgü söz” doğan ölür, kalıcı iz sözdür. Tanıklar: TesŞUKB
- (Kuran çevirisinde) ayet, delil: “biziŋ belgülerimizke tandılar” ayetlerimizi inkâr ettiler.
- (Abhidharma çevirisinde) nitelik, ayırt edici belirti: “belgüsin tudmaḳ üze” niteliğini kavramakla. Tanıklar: Abh
Bu maddenin anlamları farklı dönemlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →
Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): belgü — yalın hâliyle 32 kez
Çekimli biçimler (27):
belgüsi 26
belgüler 14
belgüsin 13
belgüleri 6
belgülerimizni 4
belgüleriŋe 4
belgülerimiz 3
belgülerini 3
belgülerni 3
belgün 3
belgülerdin 2
belgüke 2
belgülerimizke 2
belgüg 2
blgülerig 2
belgümin 2
blgülerin 2
belgülerimdin 1
belgülerim 1
belgülerin 1
belgülerte 1
belgüsinde 1
belgüm 1
blgü 1
blgüg 1
belgüsinçe 1
blgüler 1
Bağlamlar
Bütün geçişler (11) →ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
11 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 5.3.4b.R/3 | … semek oronta keze yorıyu bultum öŋreki yoluġ oruq -uġ öŋrekilerniŋ ölezin | belgüsin | öŋreki yalŋuqlarnıŋ üze yorımış barmışıġ |
| Sho.Rosia 7.2 /281–290 | … burḫan-nıŋ edgü-lerin utıdi 天猶未明 yarun t[aŋ ///] 勿見明相 beliŋ tek körüp arun | belgüg | 謂天已暁 söz-lep [///] têp 欲出其舎 uġrayu ünüp ol evdin 下夜始二更 ada[ḳtaḳı yam ///] … |
| Sho.Rosia 7.2 /281–290 | … ıġı açıl///] -ḳtı 欲令行人早 tapı bolmış üçün kim yolḳı-çı kişi [///乗明相] 出 arun | belgü-ke | tayaḳlıġın ünti 姧狡人 tuzaḳçı-lar-ḳa [///善良馬百匹 edgü] kevel yüz at-lıġ :: |
| Sho.Rosia 8.3 /117–119 | 二 | belgü | töz-lüg 見 yol erür :: |
| Sho.Rosia 8.3 /121–122 | bo çın kértü töz-lüg 見 yol-ḳa tayaḳ-lıġ-ın témin ök anta basa | belgü | töz -lüg 見 yol tuġar belgürer :: |
| Sho.Rosia 8.3 /124 | belgü | töz-lüg 見 yol üz-e 八 bilig-ler -niŋ belgü-sin bilir-ler :: | |
| Sho.Rosia 8.3 /124 | belgü töz-lüg 見 yol üz-e 八 bilig-ler -niŋ | belgü-sin | bilir-ler :: |
| Sho.Rosia 8.3 /180 | bo mundaġ küü kelig edrem-lerke tükel tegip tuġmaḳ -lar ünmek-ler | belgü-lerdin | éne kéḍip. |
| Sho.Rosia 8.3 /220 | ançan ançan 八 törlüg bar | belgüm | işlegülük iş küdök-ler erser. |
| Sho.Rosia 8.3 /225–227 | 无量 teŋlençsiz et’öz-lüg erk (öŋ körk) bod sın | belgü-leri | üz-e oḫşaḍġuluḳ-suz onunç ḳaḍın adın-lar tegiŋülük tüş et’öz-te turu yarlı … |
| Sho.Rosia 8.3 /269–270 | … } -larḳa 二小kölüklüg töz-ün-ler-ke mitik partagçan tınlġ-larḳa 八 törlüg bar | belgün | asıġ (tusu) ḳıldaçı :: |
Aynı gövdeden maddeler
“belgü” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).