İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

erk isim

Tanım

  1. Güç, erk, yetki, iradi egemenlik; çoğu kez “erk türk”: “bar erse yazuḳum ḳına erk saŋa” suçum varsa cezalandırmak sana kalmış; “dyan saḳınçlar üze erk tarta umaz” meditasyonlar üzerinde egemenlik kuramaz; “erk türk üze” güç kudretle; “azunlarḳa ed tavarḳa erkke türkke azlanmaḳ” doğumlara, mala mülke, güce kudrete tutkunluk; “yaʿni erk bolmasa” yani güç olmazsa. Tanıklar: Mait2UShoR2KuTKB2

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): erk — yalın hâliyle 29 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • erkin 2 (Mait) · erḳin 1 (BK)

Çekimli biçimler (9):

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

3 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 6.1.2.2/21 erk türk üz-e /// /// qarı anityat qamaġ igl(e)mek emgek turġaq erür
Sho.Rosia 7.2 /268–269 恣於五欲 ’erkçe tapça ḳılt[ı///bêş] küsençig meŋi-lerig 不勝不類 yêg ermez oḫşadı ermez 於大聚曾中 …
Sho.Rosia 8.3 /225–227 无量 teŋlençsiz et’öz-lüg erk (öŋ körk) bod sın belgü-leri üz-e oḫşaḍġuluḳ-suz onunç ḳaḍın adın-lar tegi …

Aynı gövdeden maddeler

“erk” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).