İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
T sözlüğü · madde

boḍ isim

Tanım

  1. Boy, beden, gövde: “ḳaġıl teg köni boḍ egildi” ok gibi dimdik boy eğildi; “boḍum erdi oḳ teg” boyum ok gibiydi; “ayı boḍ uzun bolsa” boy pek uzun olursa; “ḳız bodı anıŋ tal” kızın boyu söğüt (gibi); “bod sın” boy bos, beden; “üç er bodınça édiz” üç adam boyu yüksekliğinde; “bodumın tutuşu ınanur men” kendimi (bütün varlığımla) tutarak inanırım. Tanıklar: ShoR2KB4DLT
  2. (Kuran çevirisinde) kendi, can (nefs): “kim küdezse öz boḍını yawuz ḳındın” kendini kötü azaptan koruyan. Tanıklar: KuT

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): boḍ — yalın hâliyle 16 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • boḍ 11 (KB) · bod 5 (T, ShoR, KB)
  • boḍı 7 (KB, AH) · bodı 3 (ShoR, DLT)

Çekimli biçimler (7):

T Tunyukuk Yazıtı

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T 3 bod ḳ(a)lm(adı: ıda t(a)şda : k(e)lm(i)şi: ḳuubr(a)n(ı)p : y(ė)ti yüz boltı :
T 59 … (e)rt(i)m (e)rs(e)r / ḳ(a)pġ(a)n ḳ(a)ġ(a)n : türük sir bod(u)n : y(ė)rinte bod y(ė)me : bod(u)n / y(ė)me: kişi y(ė)me: idi yoḳ (e)rt(e)çi (e)rti

Aynı gövdeden maddeler

“bod” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).