Çukurova Üniversitesi · Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü

Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesinin Tarihsel Derlemi

Türkçenin yazılı tarihinin ilk yüzyıllarına ait metinler — Orhon yazıtlarından Uygur ve Karahanlı eserlerine — aranabilir, karşılaştırılabilir ve çözümlenebilir bir derlemde.

Örnekler: bilig · eḍgü* · *lıġ · ḳut * bol* · burḫan · teŋri

eser katalogda

26 eserin metni aranabilir

17.242

cümle ve beyit

219.086

sözcük (belirteç)

33.993

ayrı sözcük biçimi

7.–14.

yüzyıl

üç dönem

Dönemler

Tarihsel gelişimi incele →

Orhon Türkçesi

Göktürk ve Uygur Kağanlığı dönemi runik yazıtları: Kül Tigin, Bilge Kağan, Tonyukuk.

10 eser · 8 metinli · 7.646 sözcük

Uygurca

Budist, Maniheist ve Hristiyan çeviri ve telif eserler, fal kitabı, hukuk belgeleri.

31 eser · 14 metinli · 94.076 sözcük

Karahanlı Türkçesi

İslami dönemin ilk Türkçe eserleri: Kutadgu Bilig, Divanu Lugati't-Türk, Atebetü'l-Hakâyık.

4 eser · 4 metinli · 117.364 sözcük

Günün beyiti

ḳılınç eḍgü bolsa ḳamuġ ḫalk sewerḳılıḳı köni bolsa törke aġar

KB KB 1661 · Kutadgu Bilig

Beyitteki sözcükler — profilini görmek için seçin:

ḳılınç 138 eḍgü 686 bolsa 460 ḳamuġ 444 ḫalk 2 sewer 27 ḳılıḳı 7 köni 458 törke 6 aġar 31

Bağlamında oku →

Araçlar

Bağlam içinde arama (KWIC) — joker, öbek ve düzenli ifadeyle; eser, dönem ve yüzyıla göre süzgeç.
Kavram atlası — 14 kavram alanının eserlere dağılımı.
Tarihsel gelişim — ses ve yazım denklikleri, söz varlığı değişimi, alıntı katmanları.
Karşılaştırma — iki eser ya da dönem arasında ayırt edici sözcükler.
Analitik — Zipf eğrisi, söz varlığı büyümesi, sözcük ve cümle uzunlukları.

En sık sözcükler

dört ve daha çok harfli biçimler

üçün1.380 birle1.220 bolur1.218 erür1.120 erser910 taŋrı856 kişi803 anıŋ783 eḍgü686 erse638 turur629 ilig604 alḳu587 bilge566 negü561 içinde547 anın538 saŋa532 bilig473 aydı471 bolsa460 ermez460 köni458 olar457 kerek454 ḳayu451 taḳı448 ḳamuġ444 aŋar438 türlüg436 inçe426 köŋül426 üküş423 yana417 maŋa413 ḳaltı412 uluġ398 ötrü395 sizler393 ulatı385 barça383 olarḳa372 tŋri372 anlar369 teŋri364 boldı357 erdi348 tükel331 neçe329 emdi328 inçip327 tört304 burḫan303 eger300 birök293 anta292 bile290 edgü290 ḳılur275 ajun271