İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

çın sıfat

Tanım

  1. Gerçek, doğru; gerçek olan: “tüzülse tadu çın tiriglik bolur” (bu dört unsur) düzenlenirse gerçek hayat olur; “eger çın erse sizler” eğer doğru söyleyenlerdenseniz; “ilig aydı uḳtum bu söz barça çın” hükümdar dedi: anladım, bu sözün hepsi doğru; “kişi tip titir yorügi çın” insan denmesinin anlamı gerçektir. Tanıklar: KuTKB2
  2. Gerçeklik, hakikat; “çın kertü” ikilemesiyle: “abidarim şastrtaḳı çın kertü yörügler” Abhidharma şastrasındaki gerçek anlamlar; “ḳolulamışı çın kirtü ḳolulamaḳ tėtir” onun düşünmesi gerçek düşünme denir; “çının yalġanın keḍ ayıt tüp tözin” doğrusunu yalanını, kökünü esasını iyice sor; “çınınça” gerçekte, gerçeğe göre. Tanıklar: KİPAbh2ShoRKB

çının biçimi de burada.

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): çın — yalın hâliyle 155 kez

Çekimli biçimler (7):

AH Atebetü’l-Hakâyık

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 55–56 tetiklikte kendü ayastın ozup dad insaf tutar çın anuşirvanı
AH 57–58 anıŋ baḫşişindin bulıt uvtanur bu sözni bütün çın tutar duşmanı

Aynı gövdeden maddeler

“çın” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).