Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
3 Türkçe karşılık · 21 madde
iyice 2
iyice düşünmek 1
- bışur- fiil UygurKarahanlı2. anlam: Olgunlaştırmak, iyice düşünmek
iyice düşünüp taşınmak 1
- bögün- fiil UygurDerin düşünmek, iyice düşünüp taşınmak
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “iyice” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- egruḳ Uygur…mit’te ile ikileme türlü türlü çeşitli türlü türlü rüyaları iyice düşünürse…
- ḫanyu Uygur…de nerede hangi yerde ḳanyu yazımı olmalı nerede doğar diye iyice düşünüp…
- ḫudar- Uygur… kesinleşmeyen fiil biçimi u ıı darani sonunda kötü yolları iyice arıtan bu daraniyi -rım…
- imtiḫan isim Karahanlı…ama deneme hesapta sağlama çarpmayı bölmeyi öğren kesirleri iyice bil tamı tam yapan sağlamadır…
- çın sıfat UygurKarahanlı2. anlam: …mesi gerçek düşünme denir doğrusunu yalanını kökünü esasını iyice sor gerçekte gerçeğe göre…
- çınġaru zarf Uygur…katle düşünmeniz gerekir doğruca gerçekten düşünüp dikkatle iyice bakıp…
- arı- fiil UygurKarahanlı… arınmaz kirli yıkanmakla temizlenir bütün kötü varoluşları iyice arınıp gidip…
- arıt- fiil UygurKarahanlı…izlemek günahını kusurunu kendinden arıt bütün kötü yolları iyice arıtan kokularla arıtsınlar tohumu arıtmazsa…
- ba- fiil OrhonUygurKarahanlıbağlamak kuzgunu ağaca bağlamış sıkıca bağla iyice bağla atları ağaçlara bağlardık iple koşmak bağlamak için bağlarsa prangaya vurursa işte hizmete …
- bekit- fiil Karahanlısağlamlaştırmak sağlama almak o işi kendine iyice sağlama aldı hangi işe girse ayağını sağlam basar…
- bütür- fiil UygurKarahanlıtamamlamak bitirmek yerine getirmek işi iyice tamamlayacaksa bilgili gerek tamamlanmış işi daha iyi yapar gevşek olursa beyler işlerini tamamlayamaz…
- bışrun- fiil Uygur…nlar on türlü ulaşılacak uygulanacak meditasyonlar arı yolu iyice uygulayanlara istek meditasyonunu uygularlarsa…
- erigle- fiil Uyguröğüt vermek yüreklendirmek yönlendirmek hep ile iyice öğüt verip yüreklendirip gönül avutarak öğretiye töreye göre öğüt verip yönet zaman verip vaki…
- ermegür- fiil Uygur…tmek gevşek davranmak ihmal etmek korkmadan gevşek davranıp iyice tamamen arınmadıysak üşenip gevşeyip isteyerek istemeyerek orucu bozduysak üşenge…
- eŋ- fiil UygurKarahanlı…mak ögdülmiş ellerini ovuşturarak şaşakaldı dünyanın hâline iyice bakarsa şaşırıp hayran kalır erdemsiz övünürse utanılmayacak yerde utanır…
- irte- fiil Karahanlıaraştırmak soruşturmak aramak köküne kadar araştır iyice sor sözü dinle yalanı doğruyu araştır erler arasında kusursuz olan hangisidir araştırılmalı…
- işlet- fiil UygurKarahanlı2. anlam: bilgiyi uygulamak bilgiyi iyice öğrendiysen şimdi onu uygula ilmi dinle uygula her işte önce bilgiyi işlet…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.