İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ḳıl- fiil

1.983 geçiş 161 biçim 20 eser KuTKBAbhMaitUShoRTTSek

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ḳıl- — yalın hâliyle geçmiyor (fiil gövdesi)

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • ḳıldı 278 (KuT, KB, DK, Abh) · kıldı 55 (EÇS, KB) · ḳılḍı 2 (KB) · qıldı 1 (ShoR)
  • ḳılur 278 (KuT, KB, AH, Abh) · kılur 10 (Mait, EÇS)
  • ḳılsa 194 (KB, KuT, AH, DLT) · kılsa 3 (EÇS, KB)
  • ḳıldılar 93 (KuT, DK, KB) · ḳılḍılar 1 (KuT)
  • ḳılıp 73 (KB, Abh, ShoR, U) · kılıp 9 (Mait, Man, EÇS) · qılıp 8 (ShoR)
  • ḳılmış 70 (Abh, KB, TT, KuT) · kılmış 33 (Mait, EÇS, BK) · qılmış 2 (ShoR)
  • ḳılurlar 64 (KuT, Mait, Sek, DLT) · kılurlar 3 (Mait, EÇS)
  • ḳılmaḳ 56 (KuT, Abh, KB, Mait) · kılmak 22 (EÇS, Mait) · kılmaḳ 5 (Mait) · ḳılmak 1 (KB)
  • ḳılu 35 (Abh, KB, KİP, KuT) · kılu 11 (Mait, BK) · qılu 1 (ShoR)
  • ḳılıŋlar 28 (KuT, ShoR) · kılıŋlar 3 (Mait, KuT)
  • ḳılayın 23 (KB, KuT, Mait, KP) · kılayın 1 (Mait)
  • ḳıldıŋ 23 (KB, KuT, DLT) · kıldıŋ 1 (KB)
  • ḳılġay 23 (KuT, KB, KP) · qılġay 1 (ShoR)
  • ḳılġan 22 (KuT, KB, AH) · kılġan 1 (KuT) · ḳılgan 1 (KuT)
  • ḳılġalı 21 (Abh, Sek, KB, Tövbe) · kılġalı 1 (Mait) · qılġalı 1 (ShoR)
  • ḳıltım 18 (U, KT, Tövbe, ŞU) · kıltım 6 (BK)
  • ḳılġuluḳ 17 (Abh, KuT) · qılġuluq 1 (ShoR)
  • ḳılmışın 12 (KB, Mait, KİP, KP) · kılmışın 1 (Mait) · qılmışın 1 (ShoR)
  • ḳılmasa 10 (KB, KuT) · kılmasa 1 (KB)
  • ḳılmaḳı 9 (Abh, KİP, KuT, KB) · kılmaḳı 3 (Mait) · kılmakı 1 (Mait)
  • ḳıltımız 7 (Tövbe, Huast, Sek) · kıltımız 5 (Mait)
  • ḳılsar 6 (Abh, Mait) · kılsar 6 (Mait) · qılsar 1 (ShoR)
  • ḳıltı 5 (U, Mait, KİP, ShoR) · kıltı 5 (Mait, BK)
  • ḳıldaçı 5 (KB, Abh, ShoR) · qıldaçı 1 (ShoR)
  • ḳılmadım 5 (KuT, KB, ŞU) · kılmadım 3 (EÇS, BK)
  • ḳıltaçı 4 (ShoR, U, Sek) · kıltaçı 1 (Mait)
  • kıltılar 3 (Mait) · ḳıltılar 1 (TT)
  • ḳılmadın 3 (KB) · kılmadın 1 (Mait)
  • ḳılmasar 2 (TT, ShoR) · kılmasar 1 (Mait)
  • kıltaçılar 2 (Mait) · qıltaçılar 1 (ShoR)
  • ḳılzun 2 (U, Abh) · kılzun 1 (Man)
  • kılmışka 1 (Mait) · ḳılmışḳa 1 (Abh)
  • kılzunlar 1 (Mait) · ḳılzunlar 1 (U)

Çekimli biçimler (161):

ḳıldı 278 ḳılur 278 ḳılsa 194 ḳıldılar 93 ḳılıp 73 ḳıldımız 71 ḳılmış 70 ḳılurlar 64 ḳılġıl 58 ḳılmaḳ 56 kıldı 55 ḳılıġlı 37 ḳılu 35 kılmış 33 ḳılmaz 33 ḳılıŋlar 28 ḳılıġlılar 27 ḳılmadı 24 ḳılayın 23 ḳıldım 23 ḳıldıŋ 23 ḳılġay 23 kılmak 22 ḳılġan 22 ḳılġalı 21 ḳılsalar 19 ḳıltım 18 ḳılmazlar 17 ḳılġuluḳ 17 ḳılmaġıl 16 ḳıldıŋız 14 ḳılmışın 12 ḳılġanlar 12 kılu 11 ḳılmasa 10 kılur 10 kılıp 9 ḳılmaḳı 9 qılıp 8 ḳılmaġay 7 ḳıltımız 7 ḳılsamiz 6 ḳılsar 6 ḳılsun 6 kıltım 6 kılsar 6 ḳılġuḳa 6 ḫıltım 5 kılmaḳ 5 ḳıltı 5 ḳıldaçı 5 ḳıltıŋız 5 kıltımız 5 kıltı 5 ḳılmadım 5 ḳılmadımız 5 ḳıltaçı 4 ḳılmadılar 4 ḳılmadıŋız 4 ḳılmaḳḳa 4 ḳılġanḳa 3 kılmadım 3 ḫılılmıs 3 kıltılar 3 kılurlar 3 ḳılmadın 3 kılmaḳı 3 kılıŋlar 3 ḳılmaġaylar 3 ḳılmışı 3 kılsa 3 ḳılmaḳnı 3 ḳılmaḳın 3 ḫılıp 2 ḳılmadıŋ 2 ḳılsam 2 ḳılmasar 2 ḳılmatımız 2 ḳılsaŋ 2 ḳıldaçılar 2 ḳılmaḳdın 2 qılmış 2 kıltaçılar 2 ḫıltaçı 2 ḳılmaḳta 2 ḳılmaḳıġ 2 ḳılzun 2 ḫılu 2 ḳılmaġuluḳ 2 ḫılġuluġ 2 ḳılḍı 2 ḳılıġlını 1 ḳılmaġlılar 1 ḫılmaġı 1 ḫılmıs 1 ḳılmaġınça 1 kılmakı 1 ḳılmaḳda 1 ḫıltı 1 kılmışka 1 kılmışın 1 ḳılmaḳtın 1 ḳılmaḳu 1 kılmasa 1 ḫılġuġa 1 kılmasar 1 kılzun 1 ḳılayin 1 ḳılmışta 1 kılzunlar 1 kılġalı 1 ḳılmışıġ 1 ḳılmışıŋ 1 ḳılmışḳa 1 kılġan 1 ḳılduḳuŋ 1 kıltaçı 1 kılır 1 kılmazun 1 qıldaçı 1 … ve 41 biçim daha

AH Atebetü’l-Hakâyık

17 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
AH 9–10 yoḳ erdim yarattıŋ yana yoḳ ḳılıp ikinç bar ḳılur sen muḳir men muŋa
AH 9–10 yoḳ erdim yarattıŋ yana yoḳ ḳılıp ikinç bar ḳılur sen muḳir men muŋa
AH 41–42 aya til törüt mėdh ötüngil ḳanı men artut ḳılayın şahımḳa anı
AH 63–64 yime mėcd mürüvvėt fütüvvėt uġan ‘ata' ḳıldı şahımḳa bu cümleni
AH 65–66 üküş az tip aymaz pėzirler teŋiz bulıt hėdye ḳılsa uşaḳ ḳatreni
AH 67–68 teŋizdin kėrimrek şahım miŋ ḳata ḳabul ḳılsa taŋ yoḳ bu az hėdyeni
AH 105–108 … t biliglig bilür bilig bildürür bil bilig ḳadrini biligni biligsiz otun ne ḳılur
AH 145–148 … m isiz bolur eşit büt bu sözke ḳamuġ taŋda tėn turup tilke yüknüp tazarru‘ ḳılur
AH 281–284 tėvazu‘ ḳılıġlını kötrür iḍi tėkėbbür tutar erni kemşür ḳoḍı uluġsınma zinhar uluġ bir bayat …
AH 333–336 isiz ḳılġan erke sen eḍgü ḳıla kėrėmniŋ başı bu erür keḍ bile ėgėr kelse erdin saŋa eḍ …
AH 345–348 … mizah hėm cėdėldin saḳın uluġlarnı buşrup saŋga bu mizah kiçiglerni küstaḫ ḳılur bil yaḳin
AH 373–376 … ėrri küsep keçmez ol isiz eḍgü işke yanut kiçmez ol aya eḍgü umġan isizlik ḳılıp tiken eḍlegen er üzüm biçmez ol
AH 377–380 … indin üküş ḫayr bulur isizke yavuma isiz ṣuhbėti sini terkin isiz ḳılıḳlıġ ḳılur
AH 393–396 … ı bir vėfalıġ bar erse tile sen artaḳ sen anın ajun artadı nelük bu ajunḳa ḳılur sen gile
AH 405–408 ḳanı ėmr-ü ma‘ruf ḳılur ėdgü er ḳanı kendü eḍgü kişi turġu yir yirer sen zamanaŋnı ḫalḳın ḳoḍup za …
AH 421–424 boḍun mallıġ erke urup yüzlerin tözü ḳul ḳılurlar azad özlerin kim ol malsız erse ol erni körüp yüz evrüp keçerler yumup köz …
AH 481–484 aya minde kiḍin keligli munı oḳısaŋ du‘ada unıtma mini saŋa hėdye ḳıldım bu taŋsuḳ sözüm maŋa hėdye ḳılsu du‘a tip sini

Aynı gövdeden maddeler

“kıl” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).