Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
2 Türkçe karşılık · 17 madde
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “eylem” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- anuşayakoş özel ad Uygur…bölümü eğilimler bölümünde sonra geniş geniş çözümleyeceğiz eylem bölümünden sonra eğilimler bölümünü anlatmıştır…
- boşġut isim UygurKarahanlıöğreti öğüt öğrenim on iyi eylem törelerinde öğretide budalardan iyi öğüt ve güçlü darani bulduk öğrenim aşamasında bulunan kişiler…
- buyansız sıfat Uygur…vapsız hareketsiz bilgisizliğin olgunlaşmış sonucu erdemsiz eylemdir erdemsiz olma tehlikesi artar…
- egri sıfat OrhonUygurKarahanlı2. anlam: … yanlış doğru dur eğriyle karışma eğri gidişi bırak bedenin eylemi yanlış eğri olmasa…
- ėki sayı OrhonUygurKarahanlıiki iyi ve kötü iki türlü eylem iki adamı kovalayarak mızrakladı küçük kardeşim kül tigin ve iki şadla ayın ikisinde dağ içinde iki cin var iki nurl…
- emsiz sıfat Uygur…aresiz çaresi olmayan bilerek yapılmış çaresiz arınmaz kötü eylemler…
- erig isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: budist metinlerde eğilim kök eylem ve eğilimlerini kesin olarak görürdü…
- erki edat UygurKarahanlı…a ne yaptım ki hangi ibadet acaba bunu anlayamaz hangi kötü eylemin gücüyle bu tür dünyalarda doğdular acaba ne sebeple niçin böyle olur acaba yolu…
- et’öz isim UygurKarahanlı2. anlam: budist metinlerde beden dil gönül üçlüsü eylemin üç kapısı bedenimle yaparak dilimle söyleyerek günah işlediysem bedendeki dildeki gönüldeki eylemler…
- avır- fiil Uygur2. anlam: döndürmek varoluşlara doğru döndüren eylemler…
- bol- fiil OrhonUygurKarahanlı…ı yok olmasın halk olsun diye düşman oldu tutunma sebebiyle eylem oluşur…
- bış- fiil UygurKarahanlı2. anlam: abhidharma çevirisinde ayrı olgunlaşma eylemin karşılığının olgunlaşması olgunlaşmış karşılık niteliğindeki öğeler yetileri olgunlaşmamış olanlara…
- eŋid- fiil Uygur…ek eğilmek burada yükünmek eğilmek baş eğmek demektir dilin eylemiyle eğilmek hafiftir…
- ir- fiil UygurKarahanlı2. anlam: …irsize yönelmek için vasubandhu’yu bıkkınlıkla kınamak için eylem ve acı yüzünden usanılacak engellenecek değil…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.