Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
5 Türkçe karşılık · 26 madde
mücevher 1
- erdini isim UygurKarahanlıMücevher, değerli taş
mücevherli 1
- erdinilig sıfat UygurMücevherli, mücevherle süslü
mücevherle süslü 1
- erdinilig sıfat UygurMücevherli, mücevherle süslü
budizmde üç mücevher 1
- erdini isim UygurKarahanlı2. anlam: en değerli şey, hazine; Budizmde üç mücevher
üç mücevhere saygı formülünde 1
- darm isim UygurBudist öğreti, Dharma; üç mücevhere saygı formülünde
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “mücevher” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- aġılıḳ isim UygurKarahanlı3. anlam: değerli hazine niteliğinde hazine değerindeki öğretiler mücevherli hazineler…
- amali Uygurayraçla tamamlanmış tek tanık lâcivert mücevher üzerindeki lekesiz inci…
- aprir Uygurtek tanıklı anlamı kesinleşmeyen söz mücevherli şehir…
- barımlıġ sıfat Uygur…carlar zengin varlıklı canlılar az değildir zengin varlıklı mücevherli kentler zenginlikle varlıkla fazla zahmet çekmeden varlıklı olur…
- batra özel ad Uygurbatra bir hükümdar kızının adı batra kız mücevherli brahmadatta hükümdar batra kızı en üstün eşi yaptı batra hatun…
- başdınḳı sıfat Uygur…aki ve sondaki en üst mertebeye ulaşmış en başta gelen yedi mücevher en yüksek yerdeki gibi…
- bursaŋ isim Uygur…bütün rahip topluluğundan iki rahip buda’ya rahip topluluğu mücevherine adı rahip topluluğu olur…
- böz isim UygurKarahanlı… bez yün kumaş dokur giyilecek bütün bezler arasında bu bez mücevher en iyisidir atlas giysen de bezini unutma dünya kalır insana payı iki bez kefe…
- didim isim Uygur…ının tacına başlığına benzer kutlu yer tanrısının tacı gibi mücevher süslü tepesi mücevher taçlı…
- ėdiglig sıfat Uygur2. anlam: shor süslü bezenmiş yedi mücevherle bezenmiş buda ülkelerinde…
- erşide Uyguranlamı kesinleşmeyen söz maitrisimit tıpkı inci mücevher yeşim adlıların konmuş gibi bir kap mahfaza olmalı…
- gevher isim Karahanlı…i cevher sana yetmez bu dağların içinden çıkan cevheri inci mücevher yakut çıkarır mücevherden söz söylemiş…
- çaḳravart isim Uygur…mdarının tahtına oturacak prens şankha cihan hükümdarı yedi mücevherini bırakıp cihan hükümdarlarının töresi altın taçlı cihan hükümdarlarına…
- çaladr özel ad Uygur…adr gölünde yaşayan çalaprabhāsa adlı ejderhalar kralı dört mücevherle süslü çaldar adlı pınar vardır…
- çaş isim Uygur…eyen bir değerli taş adı ve ile rahipler ellerinde çiçekler mücevher yeşim tutarak…
- çeç isim Uyguranlamı kesinleşmeyen bir değerli taş adı mücevher adları arasında mücevher inci yeşim çıkar belirir…
- çeçek isim UygurKarahanlı3. anlam: nilüfer lotus çiçeği mücevherli lotus çiçeği üzerinde yürüyen tıpkı lotus çiçeğinin kendiliğinden açılması gibi beyaz lotus gibi…
- çimgen isim Uygurçimenlik çayır yumuşak mücevherler döşenmiş gibi çayırları çimenlikleri vardır…
- çintamani isim Uygursanskritçe cintāmaṇi dilek taşı her dileği yerine getiren mücevher hep ile üç mücevhere sıkı inançlı dilek taşını yüreğinde tutmuş mücevhere muhtaç …
- çıġrunmış Uyguryoksul düşmüş muhtaç kalmış mücevhere muhtaç canlılar için dilek taşını tutan el…
- aḳla- fiil Uygur…görmek küçümsemek yermek döngüsel varoluşları hor gördük üç mücevheri buda öğreti topluluk küçümseyen…
- ançula- fiil OrhonUygursunmak armağan etmek büyüğe bir mücevher inci sundu zırhlıyı yakalayıp kağana sundu öğreti isteği için sunmuştur dine sunmak gerekirdi…
- ėtil- fiil UygurKarahanlıyapılmak düzenlenmek o da demirden yapılmıştır mait dört mücevherle yapılmış adlı pınar…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.