İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ada isim

57 geçiş 13 biçim 10 eser SekShoRUTTMaitAbhAOKP Anlam haritasında göster

Tanım

  1. Tehlike, bela, zarar: “bu adatın ozġuluġ yoluŋ közünmez” bu tehlikeden kurtulacak yolun görünmüyor; “bı bıçġu adasıŋa tüşmezünler” kılıç bıçak tehlikesine düşmesinler. Tanıklar: TTShoR
  2. “ada tuda” ikilemesi: her türlü tehlike ve engel: “ig aġrıġ ada tuda kelürür” hastalık, ağrı, tehlike ve engel getirir. Tanıklar: Sek2U
  3. Engel, aksaklık: “ḳayu bişrunġuluḳ edgülüg işinde üküş bolur tıdıġı adası” hangi iyi işte engeli, aksaklığı çok olur. Tanıklar: Abh

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ada — yalın hâliyle 64 kez

Çekimli biçimler (12):

Sek Sekiz Yükmek

12 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.62 (IIc) teŋ teŋ ig aġrıġ ada tuda kelürür emgedür yılın ayın turḳaru
Jut.Sek.T-1.63 (Ib) ev barḳ içinte ada tuda ḳor yas ’egsümez ög ḳaŋ oġul ḳız ḳa
Jut.Sek.T-1.69 (Ib) munça törlüg ada tuda alḳu yoḳadur et’özleri igsiz toġasız
Jut.Sek.T-1.99 (IId) ḳodurlar ıraḳ teserler bodsuz köligesiz barırlar neŋ ada tuda ḳılu
Jut.Sek.T-1.232 (Ib) ol oḳ evde barḳta ada tuda bolmadın barmaz ig aġrıġ
Jut.Sek.T-1.233 (Ia) ölüm ulatı ada tuda bolur aġı barım saçılur tökülür
Jut.Sek.T-1.263 (Ia) arḳun aġr ada tuda klser yme ------ kiterü umaz adası tudası kltükde
Jut.Sek.T-1.263 (Ia) arḳun aġr ada tuda klser yme ------ kiterü umaz adası tudası kltükde
Jut.Sek.T-1.269 (Ib) --- taḳı yme üküş ada tuda ḳılur taḳı üküşti tapınzun tip
Jut.Sek.T-1.281 (Ia) ḳata oḳızun kiniŋe neŋ ada tuda bolmaz taḳı yme yözün
Jut.Sek.T-1.284 (IId) oḳıp iş işleser neŋ ada tuda bolġusı --- yoḳ yene ölügke
Jut.Sek.T-1.295 (IIc) ada tuda bolmaġay ev barḳ asılġay asıġ tusu bolġay tip yrlıḳadı

Aynı gövdeden maddeler

“ada” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).