İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu

ḳut

462 geçiş 39 biçim 16 eser KBMaitShoRUSekAbhTTDLT Anlam haritasında göster

Tanım

Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.

Madde başı ve biçimler

Madde başı (sözcük başı): ḳut — yalın hâliyle 186 kez

Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):

  • ḳut 129 (KB, Mait, Abh, TT) · qut 31 (ShoR) · kut 26 (Mait, EÇS, IB, Man)
  • ḳutı 69 (KB, Mait, ShoR, KP) · kutı 9 (Man, Mait, EÇS) · qutı 2 (ShoR)
  • ḳutıŋa 43 (ShoR, U, Sek, Mait) · kutıŋa 18 (Mait, Man) · qutıŋa 7 (ShoR)
  • ḳutun 39 (KB) · kutun 1 (IB)
  • ḳutḳa 19 (KB, DLT) · kutka 4 (Mait)
  • kutġaru 7 (Mait) · ḳutġaru 3 (Mait, KuT, KB)
  • ḳutlar 5 (Sek, KB) · kutlar 2 (Mait)
  • kuta 4 (EÇS, Mait) · ḳuta 3 (KB)

Çekimli biçimler (36):

KB Kutadgu Bilig

232 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KB 91 ay dünya cemali uluġluḳḳa körk / ay mülketḳa nur ay yayıġ ḳutḳa örk
KB 714 İLİG CEVABI AY TOLDIḲA / / ilig aydı uḳtum aya ḳut sini / ḳatıġ sewdim erdi irer sen mini
KB 1700 ne eḍgü bolur ḳutḳa ḳoḍḳı köŋül / ne körklüg bolur bilge bolsa amul
KB 2954 ḳalı beg haḳın körse ḳutlar turup / kerek ḳul haḳın körse tapġın körüp
KB 4535 özüŋni unıtma yaŋılma yorıḳ / kelir ḳutḳa yapma selamet yoluġ

Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)

86 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Mai.Tek.001.29–34 … rig kutġarmışın ulatı bėş yigirmi asaŋı nayut sanınça vayanıḳi tınlıglarag kutġaru yarlıḳap kaujnaġar kentke (ya)kın şalavan berkte kalı(nçsız)
Mai.Tek.006.07–13 … ıḳar.. on--(tun) (sıŋar) ... maytrı burkan ... - / unlugta yatu ... arhant kutıŋa tegürü ... (yi)me / - ...
Mai.Tek.039.04–12 … et-özin tütrüm teriŋ dyan saḳınç yügerü kılur anı körüp kop yıŋaḳ--(taḳı) (kut) vahşikler ... (ėligin) kavşurup bodi--(svtka) inçe tėp tėyür--(ler) ... (e …
Mai.Tek.102.01–08 … lig ... otlardın ... amarıları isi / - ... ün öntürürle(r) ... bar yaŋalar kut--lar irpiç manu sıġun muyġaḳ ... -lar
Mai.T-11.3b.07–11 ançama meŋi ançama edgü asıġ tusu ançama edgü ḳut ḳıw kim meniŋ ewimte barḳımta burḫanlıġ kün tŋri toġar ermiş ..

ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)

59 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Sho.Rosia 2.2.1 /1–7 … ġ : pritlarıġ yılqılarıġ saqınıp : yene qamġ teŋrilerig : alqu arjilarıġ : qut waḫşik naivazikilarıġ saqınıp yene yalŋuq ajuntaqı alqu yalŋuqlarta ne emg …
Sho.Rosia 2.2.4.V /6 yükünürmn maitri at[lġ] teŋri burḫan qutıŋa :
Sho.Rosia 4.2.2/8–9 törtünç énç qut qolu küsüş öritü teginürmn uç qıtıġ yérdeki tınlġları bı bıçġu adasıŋa tüş …
Sho.Rosia 4.2.2/38–40 béş yégirmin [ç] énç qut qolu küsüş öritü teginür mn qamıġ tınlġ oġlı bilen oġadmatın tüş bolalım m …
Sho.Rosia 8.3 /66 一 ky-a taŋırḍı 仏 ḳutıŋa 心 uḳıḍ-mış {艹+廾} -nıŋ buyan-ıŋa/oḫşaḍsar.

U Uigurica I-IV

22 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
U II, T II Y 10-10–13 kim ḳayu tınlġ altmış ėki kuti sanı keŋ ögüz içinteki ḳum sanınça bodi-svt atın atayu tapınu udunu ḫataġl …
U II, T. III M. 225-3 yükünürmn alḳu pratika-bud-lar tözün sravak-lar ḳut-lar-ıŋa ..
U II, T. III M. 225-7b-1–3 … -ġa tekimlig köni tözüni tuimıs vçir tut-daçı taloi ögüz-üg üveteçi burḫan ḳutıŋa .. yükünürmn
U II, T. III M. 225-14-3 … rül--mis ançulayu kelmis ayaġ-ḳa tekimlig köni tözüni tuimıs vipasi burḫan ḳut-T. III M.225 tuimıs sakımunı burḫan ḳutıŋa .. yükünür--mn
U II, T. III M. 225-7a-3–4 … s ançulayu kelmis ayaġ-ḳa tekimlig köni tözüni tuimıs samantabadiri burḫan ḳutıŋa .. yükünürmn

Sek Sekiz Yükmek

15 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Jut.Sek.T-1.18 (Ib) ilke ḫanḳa begke işike irinür öpkileyür ḳut birmez igidmez
Jut.Sek.T-1.117 (IIc) yimegeyler ḳamaġ ḳutlar waḫşiklar turḳaru küü küzetü tutġaylar ’eŋ
Jut.Sek.T-1.305 (IIc) ülüşiŋe tegintiler siziksizin tüzgerinçsiz yig üstünki burḫan ḳutıŋa
Jut.Sek.T-1.358–359 (IIc) kümüt atlġ nizvanisız bodisvt ḳutıŋa yukünürbiz narayan atlġ nizvanisız
Jut.Sek.T-1.360–361 (IIc) yukünürbiz intradati atlġ nizvanisz bodistv ḳutıŋa yukünürbiz

Abh Abhidharma (Shogaito)

11 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Abh.Sho. 54–55 bilge bilig tarġarmaḳ uġur-ında niz-vanı-lar-ıġ tėmin ök uyur üçün bulġalı ḳut-uġ tėp anın basa uḳıdmış ol.
Abh.Sho. 1413–1415 … r ozġurġalı tınlġ -lar-ıġ非由加持neŋ içgerip tudmaḳ çoġluġ yalın-lıġ küç kösün ḳut küsüş bėrmek ridi bögülenmek-te ulatı-lar-nıŋ uġrında ermez.
Abh.Sho. 1423–1427 … ardaçı ḳamaġ ig-lerig tėp問nedegin bolur bilgeli çoġluġ yalın-lıġ ridi -niŋ ḳut küsüş-lüg küç-nüŋ niz-vanı tarġarġalı umadaçı-sın tėp 答自他滅神öz-li adın-lı-n …
Abh.Sho. 1433–1435 … l et’öz -te turġu kergek yöründek dın et’öz-te ermez çoġluġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar adın-lar-nıŋ et’öz-indeki nom üçün anın umaz tarġarġalı …
Abh.Sho. 1444–1445 çoġluġ yalın-lıġ ridi ḳut küsüş-te ulatı-lar niz -vanı tarġarmaz tėp問若如是者birök andaġ erser ḳayu tıl …

TT TT I-X

8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II Y 36. 12.-1–2 üj -küŋde . tŋridem ḳut buyan utmaḳ yigedmek kntün ornantı . ödüŋde . kün tŋri ḳaitsı-sı açıltı .
T II Y 36.13. -39–40 kün tŋri külünti çerig(i)ŋ üze [.] ai tŋri badtı ḳutuŋ üze [.] öz kentüŋ -ke ınanġıl . kentü köŋülüŋin bek tutġıl .
T II Y 36. 5. -114–115 … ayaġ çilteg ornanġu birdi . köŋülüŋ-teki kösüşüŋ barça ḳantı . atıŋ atayu ḳut ḳıw özin kelti .
T II Y 36.8.-137–138 tawarı telim . tebretük sayu ḳut kelir [.] ḳılıntuḳ sayu iş büter .
T III D 26025. 26028.-169 öge yükünmiş buyanımz tüşinte . üstüŋii altınḳıı tŋrilerniŋ . öŋii öŋii ḳut vakşiklarniŋ . üstelzün tŋridem küçleri [.] öz . . . . . -lerin-te küzedzü …

DLT DLT’deki Türkçe parçalar

7 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
DLT I, 300 Begim özin oġurladı / Taraġ bilip uġurladı / Uluġ teŋri aġırladı / Anın ḳut ḳıw tozı toġdı
DLT II, 177 Toḍġurmadı ıtımnı / Torġurġalır atımnı / Sürdi meniŋ ḳutumnı / Ḳaz taḳı ḳordayımı
DLT I, 272 Yıġlap udu artadım / Baġrım başın ḳarladım / Ḳaçmış ḳutuġ irtedim / Yaġmur kipi ḳan saçar
DLT I, 320 Ḳut(ıġ) ḳuwıġ birse idim ḳulıŋa / Künde işi yügsepen yoḳ (k) ar aġar
DLT I, 85 Bardı eren ḳonuḳ körüp ḳutḳa saḳar / Ḳaldı yawuz uyuḳ körüp ewni yıḳar

Man Manichaica I-III

6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T. II D. 173b1-20–22 ünt[ürt]i, t(e)ŋri yėriŋerü kamagn(a)ŋ kutı k(e)ntü ıdtı
T II D 176-88–98 … g roş(a)n t(e)ŋri yme ekinti ölügüg tirgürügli ay t(e)ŋri üçünç [arı]g nom kutı kim k(e)ntü ol k(a)mag nom eligi yme sizlerke ayu bėrtim
T. II K. 2a-135–137 … griwin öz sınl(ı)g ögdir kim k(e)ntü ol tirig edgü sakın[çl]ar ol kim nom kutı t(e)ŋriden tugarlar
T. II K. 2a-138 … ri kim k(e)ntü ol kamag t(e)ŋri yėrinteki t(e)ŋriler-niŋ ecesi apası süzök kut yaruk ög ürüŋ … … [kö]ŋül odug sak … … … … küçlüg … … … … … yėrden k(e)ntü …
T II D 171-174–225 … ag altun arugu uluş kaşu y(e)genk(e)nt ordo k(e)nt çigi[lk(e)nt] balıg nom kutı t(e)ŋriniŋ ornangusı m(a)rdasp(a)nt t(e)ŋri-lern(i)ŋ otaçılıkı arıg y(a)ru …

IB Irk Bitig

5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
IB 2 utru (ė)ki y(a)l(ı)g kişi oglın sookuşmiş. kişi korkmiş. ‘korkma’tim(i)ş, ‘kut birg(ė)y m(ė)n’ timiş.
IB 15 … uça aztı, kiyik oglı / yügürü aztı, kişi oglı yorıyu aztı. y(a)na t(ė)ŋri kutınta üçünç yılta / kop (ė)s(ė)n tük(ė)l körüşm(i)ş. kop ögir(ė)r s(ė)binür tir.
IB 36 … küş (a)tl(ı)g ögr(ü)nçüŋ yook. kobı (a)tl(ı)g kork(ı)nçıŋ yook. / uçruglug kutun yook tėr,
IB 47 (ė)r ümėl(ė)yü b(a)rmiş. t(ė)ŋrikė sookuşmiş. kut kolmiş. kut / bėrmiş. ‘(a)g(ı)l(ı)nta yılkıŋ bolzun, özüŋ uzun bolzun!’ tė …
IB 47 (ė)r ümėl(ė)yü b(a)rmiş. t(ė)ŋrikė sookuşmiş. kut kolmiş. kut / bėrmiş. ‘(a)g(ı)l(ı)nta yılkıŋ bolzun, özüŋ uzun bolzun!’ tėmiş.

KİP Saddharmapuṇḍarīka Sūtra

5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KİP 34–39 … ġda buḳaġuda yatıp emgek emgenser ol emgekinte ḳuanşi im pusar atın atasar ḳut ḳolu yalvara ötünser baġda buḳaġuda yime (ol) tınlıġ boşunur.
KİP 177 ḳut ḳolup ant antıḳmışı taluy ögüzde teriŋrek ol ..
KİP 178–179 kolti sanınça burḳanlarḳa tapınıp . . antıḳa ḳut ḳolmış ėrür ..
KİP 195 mėn ḳut ḳolur mėn
KİP 217–220 … idigli ḳuvraġda sekiz tümen tört miŋ tınlıġlar alḳuġun tözkerinçsiz burḳan ḳutıŋa köŋül turġurdılar . . .

Sukh Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)

2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T II-14 tn[grim . . . ] [. . . . . ] mn ḳutuŋuz : teg ḳolusu[z . . . ] [. . . . . ] tŋrim toġuru keç[erüy]in [. . . ] [. . …
T II S-33–38 … rip ozuġ- - sap mėniŋ atımın ėşdip arıġ : siz:ksiz kürtgünç köŋülin burḫan ḳutıŋa köŋül turġu-–rup uz:un turḳaru öyü saḳınur

O Ongin Yazıtı

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
O 8 ḳaŋım Şad ança ötünmiş Teŋriken al[ḳınmaz(u)n bodu]n anta [ḳut] ermezke t(u)ş[ulmaz(u)n ]…….

Huast Huastuanift

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
T. M. 303-11 … tümüz erser yme burḫan] tėpen igid nomḳa [tapıntım(ı)z uduntumuz erser . . ḳut] ḳolu yüküntü[müz] erser . . t(e)ŋri [ke yazınıp yekke tapınt(ı)m(ı)z] erse …

KP Kalyanamkara Papamkara

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
KP VI-4 ḳaŋım ḳutı mėni sever mü siz

KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası

1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar
Ku. T. 32/12b1 … kend içinde ḳorḳuġlı köz tutar ançada ol kim yari tiledi andın tün muŋadıp ḳutġaru ḳolar anı aydı aŋar musa: sen yolsuz sen belgülüg

Aynı gövdeden maddeler

“kut” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).