Derlem sözlüğü · madde
uluġ
Tanım
Bu maddenin tanımı henüz yazılmadı. Aşağıdaki bağlamlar sözcüğün derlemdeki kullanımını gösterir.
Madde başı ve biçimler
Madde başı (sözcük başı): uluġ — yalın hâliyle 514 kez
Yazım değişkeleri (edisyonlara göre; ses değerleri farklı olabilir):
- uluġ 398 (KB, KuT, U, Mait) · ulug 116 (Mait, Man, BK, KT)
- uluġlar 9 (KB, Huast, AH) · uluglar 1 (Mait)
- uluġı 9 (Mait, KİP, T, U) · ulugı 1 (Man)
Çekimli biçimler (18):
Bağlamlar
Bütün geçişler (566) →Mait Maitrisimit Nom Bitig (Hami)
138 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Mai.Tek.001.35–39 | … ü kirü yarlıḳamışıŋa tegi alku nomlarag uḳıtdaçı maytrısmit yėti otuz ülüş | ulug | nom bitigig bititü ü tegintimiz.. bu nom bitimiş buyan edgü kılınç ülüşin … |
| Mai.Tek.036.26–33 | (an)ta ötrü ... - / -ag | ulug | ... (kitumati) balıḳka ... - / kök kalıḳda ... / / / suparıḳa inçe ... (tö … |
| Mai.Tek.071.35–37 | ança saḳınç (saḳıntılar tükel) bilge maytrı burkan--(ka yaḳın) tegip | ulug | ünin inçe tėp ötünürler |
| Mai.Tek.088.25–37 | … üdte) erigde sımtag ... -maḳ ajunlug ... ... kılur ... nomlamış ... üç mıŋ | ulug | mıŋ yėr ... - / g anı ėşidip ... kılmış |
| 7a-17–20 | … ş üs[tün akan-] iştabawan tŋri yėri altın [awiş tamu-] ḳatagi ulatı üç mıŋ | [uluġ | mıŋ yėr] suwlarda alḳu ėştülür . . . |
KB Kutadgu Bilig
138 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KB 32 | uluġ | künde körkit olarnıŋ yüzin / elig tuttaçı ḳılġıl eḍgü sözin | |
| KB 1823 | kiçig oġlan erken bilig ögrenür / | uluġ | bolsa ötrü tilekke tegür |
| KB 2643 | yalawaç bilir bolsa erdem ḳamuġ / beḍüyür begi atı ilde | uluġ | |
| KB 4154 | yaraşur | uluġḳa | kiçig ḫurmeti / uluġ ma kiçigke ḳılur oḳ körü |
| KB 5060 | uluġlar | kerek kim kiçigke selam / aşundursa ötrü bolur iş tamam |
KuT Kur’an Tercümesi Rylands Nüshası
83 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Ku. T. 25/25b2 | … kim tegdi olarḳa baş anlarḳa kim eḍgülük ḳıldılar olardın saḳındılar yanut | uluġ | ol |
| Ku. T. 27/2a2–3 | 156 tanmaḳları birle aymaḳları birle meryem üze yoḳ söz | uluġ | |
| Ku. T. 31/14b3 | 37 tartışıḳ boldı ögürler anlar arasında ḳatıġlıḳ anlarḳa kim tandılar | uluġ | kün hazır bolmaḳdın |
| Ku. T. 34/33b2–3 | 115 ḳutġardımız olarnı ol ikiniŋ ḳawmini | uluġ | ḳaḍġudın |
| Ku. T. 36/86b1 | 49 tatġıl sen sen ʿaziz ve | uluġ | / kerim sen |
U Uigurica I-IV
45 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| U II, T II Y.32-4–5 | ötrü ol oġurd[a] .. mn ḳamaġ bėş ajun tınlġ oġl .. [anı] üze | uluġ | y ……[rlıḳanç]uçı ajun köŋül turġurup kördüm… |
| U II, T. II Y. 52,2 – IX 57- 17–19 | anta oḳ ol kilimbi yek | uluġ | bedük sögütüg tübindebaru ḳu . . . [ŋar]up bimbasini toŋaġ başġa urdı |
| U II, T. III M. 207.-18–22 | kim-ler birök | uluġ | ig kem üze tutulup otaçı-lar üze adırtlanıp tıtmıs ḫutmıs erser yme ol ant … |
| U II, T. III M. 225-10.-3 | munı munçulayu adın--ḳa utsuġmaġ-sız uluġ ḳatır yavlaġ | uluġ | küçlüg küsün-lüg .. uluġ çoġ-luġ yalın-T. III M. 225. -lıġ .. uluġ yavla … |
| U II, T. III M. 225-21.-2 | … . . k-lıġ .. uluġ yürüŋ öŋlüg tö . . [zü]n yürüŋ ton-luġ tözün ḳutḳardaçı | uluġ | küçlüg küsün-lüg ölüm-süz vçır sınç . . . . [ıḳ?-lı]ġ yme .. vçır-lıġ urı- … |
Abh Abhidharma (Shogaito)
36 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Abh.Sho. 10 | yinçürü töpün yükünürmn nom ertini-lig | uluġ | bilge bilig -lig taluy ögüz-ke :: |
| Abh.Sho. 393–394 | ḳaltı bir şlok -ta söz-lemiş世尊adı ködrülmiş bir tadıġ-lıġ | uluġ | yrlıḳançuçı köŋül-i üz-e. |
| Abh.Sho. 789–791 | alḳu | uluġ | kiçig niz-vanı-lar birle uzadı birle yaradılıp turġaşı (neŋ bu) biligsiz b … |
| Abh.Sho. 1971–1972 | … -ça yme bar şasdr yaradıp kentü öz-ler-i söz-ledeçi munı yaradmaḳ -nıŋ bar | uluġ | asıġ-ı tusu-sı tėp. |
| Abh.Sho. 2490 | tuġup taluy ögüz-te tegindi | uluġ | balıḳ et’öz-in anıŋ et’öz-i kėŋ uluġ sekiz ygrmi baş-lıġ. |
ShoR St. Petersburg'taki Uygurca metinler (Shogaito)
29 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Sho.Rosia 2.2.1 /1–7 | … neteg umuġ bolġuluq ol tép saqınıp : montaġ saqınu körü tükettükdin yalŋuz | uluġ | (yarlıqançuçı) köŋül ök |
| Sho.Rosia 2.2.3.R /4 | ontun sıŋarqı alqu] burḫanlar | uluġ | o[ron// bodistvlar alqu] /// tözünler ıdoqlar yme maŋa /// // men barçuq y … |
| Sho.Rosia 2.2.10.R /6 | [u]luġ isig | uluġ | tumluġ tözlüg elp seriŋülük emgek[lerke] [yol] uqmayın |
| Sho.Rosia 3.3.1.R /8 | birök uzun öz yaş | uluġ | küç kösün tileser ötrü bolur : |
| Sho.Rosia 7.2 /241 | uluġ | yaŋa netegin üntüŋ têp :: |
Sek Sekiz Yükmek
23 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Jut.Sek.T-1.05 (IIc) | ançulayu erür meniŋ eşidmişim yme bir ödün | uluġ | uluġı |
| Jut.Sek.T-1.138 (IIc) | burḫan bolurlar klp ödi | uluġ | tolu atlġ uluşı balıḳı ḳıdıġsız |
| Jut.Sek.T-1.343–344 (IIc) | künte bo nom bitigig üç ḳata oḳızun ḳızlı küdegülike | uluġ | törü toḳu ḳılmış |
| Jut.Sek.T-1.355–356 (IId) | uluġ | asıġ tusu ḳılu yorıyurlar erti ḳamaġ yalŋuḳlarta adırtsız | |
| Jut.Sek.T-1.419 (IIc) | burḫan yme ol oḳ erür bo iki bilig ḳavışur ötrü ḳamaġta | uluġ | bilge bilig yigedmiş |
KİP Saddharmapuṇḍarīka Sūtra
17 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KİP 13–16 | … pusa)r atın uzun turḳaru a(tasar) tünle küntüz atayu tutsar antaġ oġrı bar | uluġ | otḳa kirser … uluġ suvḳa kėrser ölimegey sıġta tėgip öngey . . |
| KİP 41–47 | taḳı yime bu üç miŋ | uluġ | miŋ yėr suvda sansız tümen yaġı yavlaḳ ḳuvrap ol ḳalın yaġı yavlaḳ ara ḳal … |
| KİP 58–60 | … lüg bodisvt inçe biliŋ uḳuŋ ḳuanşi im pusar ḳutadmaḳ erdemi antaġ ḳasınçıġ | uluġ | tėtir |
| KİP 115–116 | birök mḥişvar | uluġ | teŋri körkin körü ḳurtulġu tınlıġlar erser ḳuanşi im pusar ol tınlıġlarḳa … |
| KİP 194 | uluġ | yarlıḳançuçı ḳolulamaḳ tėtir .. |
Man Manichaica I-III
12 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T II D 176-88–98 | ol y(a)ruk kızı ögütmiş ög arıg yel kaŋ(ı)m(ı)z | ulug | elig t(e)ŋri hanı z(e)rua t(e)ŋri ekinti yulgak özi kim k(e)ntü ol k(e)nig … |
| T II D 171-174–225 | … t(e)ŋriniŋ amrak kızı y(a)ltr(a)glı yaşın t(e)ŋriçe toşist w(a)hm(a)n yme | ulug | elig ezrua t(e)ŋri atıŋa yme agazlanmış boltı [ulu]g ögrünçün yme bitilm[i … |
| T II D 171-174–225 | … lüg etigin bitilmiş boltı … … … uyatmakın bu … … … … [t](e)ŋri t(e)ŋri dem | u[lug] | … … nom bitig kim yme … … … … tolu erüş ük[ü]ş türl[ü]g … [öz]ütlerig odgu … |
| T II D 171-244–247 | maŋa agduk karı petkaçi m(a)r işuy(a)zd m(a)histak üze kim yme | ulug | amranmakın agır küsüşün bitidim |
| T II D 173a2-456 | … ŋerü bardukınta ken bėş yüz artukı eki otuzunç lagzın yılka ötükenteki nom | ulugı | tükel erdemlig y(a)rlagkançuçı bilge b(e)g t(e)ŋri m(a)r mew mani m(a)hist … |
TT TT I-X
8 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T II Y 36.15-72–76 | uluġ | iş ködüg yme ögrüçlüg ermez . kiçig iş kötügler yme büdün ermez . til tala … | |
| T II Y 36. 5. -118 | … güŋ tapıŋça . olurtuḳ sayu orun yurt ögüŋçe . 17. T II Y 36.6. üç ḳırḳ / | uluġ | erk kelti . tört yıŋaḳ tüzülti . köŋülüŋçe . kidirti tebremiş küçlüg yaġı … |
| T II Y 36. 4.-221–224 | … ilek bulġuluḳı sarp . köŋül-üŋ yıġ inç tur . etüzüŋ bil şük tur . birök bu | uluġ | münükmek atlġ kelser . sawın inçe tėr . |
| T III D 25925. 26020.-98–99 | anasın babasın oġlanıı sefer -çe . | uluġ | yrlıḳançuçıı köŋülüŋ öze . olarnıı barca sıḳurup . uluġ asıġ tuzu ḳıltıŋız … |
| T III D 25925. 26020.-104 | uzatıı üzüksüz munıtek [.] | uluġ | asıġ tuzu ḳıltıŋız . |
DLT DLT’deki Türkçe parçalar
6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| DLT II, 53 | Turġan | uluġ | ışlaḳa / Tirgi urup aşlaḳa / Tumluġ ḳadır ḳışlaḳa / Ḳoḍtı erig umduru |
| DLT I, 300 | Begim özin oġurladı / Taraġ bilip uġurladı / | Uluġ | teŋri aġırladı / Anın ḳut ḳıw tozı toġdı |
| DLT I, 367 | Toḳış içre urıştım / | Uluġ | birle ḳarıştım / Tögüz atın yarıştım / Aydım emdi al Utar |
| DLT II, 328 | Eligim arıġ ḳırçatur oḳ başaḳı / Ünmiş | uluġ | terŋek üze köp ḳaşaḳı |
| DLT I, 51 | Alġıl öġüt mendin oġul erdem tile / Boyda | uluġ | bilge bolup bilgiŋ ula |
AH Atebetü’l-Hakâyık
6 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| AH 19–20 | bu ḳuḍret iḍisi | uluġ | bir bayat ölüglerni tirgüzmek asan aŋa |
| AH 281–284 | … azu‘ ḳılıġlını kötrür iḍi tėkėbbür tutar erni kemşür ḳoḍı uluġsınma zinhar | uluġ | bir bayat uluġluḳ meniŋ siz alınmaŋ tidi |
| AH 345–348 | küḍezgil aya dost | uluġlar | haḳın asıġsız mizah hėm cėdėldin saḳın uluġlarnı buşrup saŋga bu mizah kiç … |
| AH 345–348 | küḍezgil aya dost uluġlar haḳın asıġsız mizah hėm cėdėldin saḳın | uluġlarnı | buşrup saŋga bu mizah kiçiglerni küstaḫ ḳılur bil yaḳin |
| AH 353–356 | uluġluḳḳa tegseŋ yaŋılma özüŋ ḳalı keḍseŋ atlas unıtma bözüŋ | uluġ | bolduḳuŋça tüzünrek bolup uluġḳa kiçigke sılıġ ḳıl sözüŋ |
BK Bilge Kagan Yazıtı
5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| BK K 9 | … lt(i)m : m(e)n : [t]ürg(i)ş : ḳ(a)g(a)nḳa : kıiz(ı)m[(i) n ] / (e)rt(i)ŋü: | ul(u)g | : törün : (a)lı bert(i)rn : |
| BK K 10 | tür[g(i)ş ḳ(a)g(a)n] kıızın : (e)rt(i)ŋü : | ul(u)g | : törün oġl(u)ma : (a)lı bert(i)m : / [ ] (e)rt(i)ŋü : ul(u)g : törün : (a … |
| BK K 10 | … (e)rt(i)ŋü : ul(u)g : törün oġl(u)ma : (a)lı bert(i)m : / [ ] (e)rt(i)ŋü : | ul(u)g | : törün : (a)lı bert(i)m : y[(a) ]t² : (e)rtü[r]t(ü)m : tört [bul(u)ŋd(a)k … |
| BK D 34 | (a)ġuda : (e)ki | ul(u)g | : süŋ(ü)ş : süŋ(ü)şd(ü)m / : |
| BK G 9 | ul(u)g | : oġl(u)m : (a)gr(ı)p : yoḳ bolça : ḳuuġ : s(e)ŋün(ü)g / : b(a)lb(a)l : ti … |
Sukh Uigurische Sukhāvatīvyūha-Fragmente (Zieme)
5 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T II S-50–60 | … . . . [. . . ] [. . . [. . . ] [. . . yaruḳ yal[trıḳ . . . ol ėşidm [. . . | [uluġ | yaruḳ] ıdtı |
| T II S-62–64 | ḳamaġ yėr suvdaḳı [sumir] taġ:-lar temir tilgen taġ-lar ulatı [alḳu ḳamaġ | u]luġ | kiçig taġ:-lar alḳu bir teg [bir] öŋlüg boltı |
| T II S-65–69 | inçe ḳaltı alḳınçuḳa [-tegi yė]rtinçü yėr suvuġ buz:ġuçı | uluġ | suv [. . . ] ol üç miŋ uluġ miŋ yėr [-tinçüde] adın ed közünmez ançulayu y … |
| T II S-65–69 | … alḳınçuḳa [-tegi yė]rtinçü yėr suvuġ buz:ġuçı uluġ suv [. . . ] ol üç miŋ | uluġ | miŋ yėr [-tinçüde] adın ed közünmez ançulayu yme [yėr] suvda amita burḫan … |
| T II S-70–80 | … rdemin ögdüm öŋtün [sıŋar . . . ] akşobi atlġ burḫan sim[ir . . . ] burḫan | uluġ | simir yaltr[ıḳ atlġ burḫan soġançıġ] ünlüg burḫan-[t]a ula[tı gaŋ ögüz içi … |
KT Kül Tigin Yazıtı
3 geçiş · bu eserdeki bağlamlarT Tunyukuk Yazıtı
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlarHuast Huastuanift
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| T. II D. 178 IV.-10–1 | yme ḳam(a)ġ yekler | ul[uġ]lar | totunçsuz ovutsuz soḳ yek [birle?] yüz artuḳı-ı ḳır[ḳ t]ümen yek [y(a)vlaḳ … |
| T. II D. 178 IV.-4 | … idim(i)z] erser t(e)ŋrim suida baru-u [b]ilmetin t(e)ŋrike igdeyü-ü muntaġ | uluġ | çulvu-u sav sözledim(i)z erser mundaġ bu adunçsuz yazuḳ yaz(ı)nt(ı)m(ı)z e … |
KP Kalyanamkara Papamkara
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KP VII-6–7 | ol ödün aġıçı | uluġı | ḳanḳa inçe ötünti |
| KP XVII-8 | törtünç | uluġ | tegzinç k/ ke kigürür suv egrikşelür ur-suḳuşur bėşinç teŋri tüpirer ḳorḳı … |
AO Tanımlanmamış ögdi parçası (AO)
2 geçiş · bu eserdeki bağlamlarKÇ Küli Çor Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| KÇ 3 | [ḳap]ġan ḳaġan ėlinte ḳarıp edgü begi körti. | Uluġ | Küli Çor sekiz on yaşap yoḳ bol[tı] |
Tes Tes Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Tes Kuzey 1 | ...[te]ŋri : ḳıj(ı)ntuḳda : uyġ(u)r : ḳ(a)ġ(a)n : ol(u)rm(ı)ş : bök | ul(u)ġ | ḳ(a)ġ(a)n |
Sü Süci Yazıtı
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| Süci 10–11 | uluġ | oġulum süke bardı körmedim ar…m oġul |
IB Irk Bitig
1 geçiş · bu eserdeki bağlamlar| IB 9 | ulug | (ė)b ört(ė)nmiş. k(a)tıŋa t(ė)gi k(a)lm(a)duk, büükiŋė t(ė)gi / kodm<(a)d> … |
Aynı gövdeden maddeler
“ulug” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).