Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
4 Türkçe karşılık · 32 madde
kutlu 4
kutlu ad 1
- admaŋgal isim UygurÜn ve uğur, kutlu ad
kutlug baga tarkan 1
- baġa isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: Buyla Baga Tarkan; Kutlug Baga Tarkan
kutluk kağan’ın eşi 1
- ėlbilge özel ad Orhonİlbilge Hatun, Kutluk Kağan’ın eşi, Bilge Kağan ile Kül Tigin’in annesi
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “kutlu” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- adġır isim OrhonUygurKarahanlı… kısrak kişnedi kimi at ve aygırlar üzerinde sorumlu baştır kutlu bir aygırım fal cümlesi…
- ay isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: kb hitap ünlemi ey ey hükümdar ey kutlu ey bilge…
- belgü isim OrhonUygurKarahanlıişaret belirti alamet otuz iki kutlu belirtiye sahip kaygı ve tasa belirtisi inler durur öncekilerin izini belirtisini…
- bilig isim OrhonUygurKarahanlıbilgi bilim akıl işte kutlu kılan bilgiyi kitaba armağan et bilginin madeni erdemin kaynağı bilgiyle her canlıyı büyük bil bilgi ve akıl sahipleri ö…
- bodistv isim Uygur…budaların bodisatvaların kutsallığına bodisatvaları öğrenci kutluları öldürdüysek…
- boşġutluġ sıfat Uygur…ğrenci vaptsun yeni öğrenci rahipleri bodisatvaları öğrenci kutluları öldürdüysek geniş öğrenimli olmayarak…
- buyan isim Uygur…le uyguladığı işlerin sevabını başkalarına aktarıp otuz iki kutlu erdem belirtisiyle tanrısal kut ve erdem…
- buyla isim Orhon…rk ve kırgız yazıtlarında bir unvan buyla baga tarkan buyla kutlug yargan…
- bükün zarf UygurKarahanlı…ğim yerine geldi bugünkü günde bu öğreti yerinde bugünkü bu kutlu günde pişmanlık duyarım bugünkü güne dek bugünden itibaren açıldı…
- dabaru Uyguranlamı kesinleşmeyen söz u ıı tövbe metni kutlu başlangıçsız önceki önceki yaşamlarda -den beri -e doğru’ anlamında bir edat olabilir…
- didim isim Uygur…n başında taç miğfer yer tanrısının tacına başlığına benzer kutlu yer tanrısının tacı gibi mücevher süslü tepesi mücevher taçlı…
- ece isim Uygur…çin o bütün tanrı yurdundaki tanrıların ulu anası atası arı kutlu nurlu ana…
- ėltėriş özel ad Orhoniltiriş kutluk kağan ikinci türk kağanlığı’nın kurucusu bilge kağan ile kül tigin’in babası buyla baga tarkan ile iltiriş kağan olayım babam iltiriş…
- ėlçi isim UygurKarahanlı… tutacağı yol budur akıllı bilgili bilge devlet adamları ey kutlu devlet adamı ölüme yenilme nerede o açgözlü devlet adamı devlet adamlarının başı …
- ėtiŋ Uyguranlamı kesinleşmeyen söz ırk bitig düzenin kutlu olsun der…
- ḫalḳ isim Karahanlı…di benden halka fayda olmasa da o halkın seçkini insanların kutlusudur halka göğsünü gerip cömert canını halkla halk için feda eder yaratıkların di…
- ḫutada özel ad Uyguru ıı’de bir kişi adı kutada yine kutlu kızım kutada ile…
- igsiz sıfat UygurKarahanlı…sağlıklı hastalıksız kusursuz olur yüz yıla dek uzun ömürlü kutlu hastalıksız boğazını koru hep hastalıksız yaşa beni hep hastalıksız esen tut hast…
- irü isim Uyguralamet belirti hep otuz iki kutlu alamete sahip buda bedeni bütün kötü alametler evde barkta görünüp…
- çaḳr isim Uygur2. anlam: …na eğilip tekerlek svastika nandyāvarta işaretleriyle süslü kutlu ayak…
- çambu isim Uygur…ağaç hep viśvakarman tanrı jambu ağacını düzenleyip yaratır kutlu jambu ağacını görüp hayran kalarak…
- çėkik Uyguranlamı kesinleşmeyen söz ırk bitig fal cümlesinde düzenin kutlu olsun der…
- çilteg isim Uygur… ve hürmete layık canlıları saygısız değersiz kıldıysam iyi kutlu canlıların saygınlığını görüp bedeninde saygınlık yerleşti…
- aklat- fiil Uygur…mak parlatmak kutsamak iyi güne uğurla parlatılmış aya yüce kutlu yıla…
- alḳa- fiil UygurKarahanlı…a övdü kutsadı insanlar seni görünce övüp alkışlasa övülmüş kutlu töre…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.