bir sayı

1.311 geçiş 23 biçim 21 eser KB KuT Abh Mait ShoR AH U Sek Anlam haritasında göster

Tanım

Bir: “bir kırk yaşayur erti” otuz bir yaşındaydı; “bir tegzinç” bir bölüm; “bir yılḳa beş yolı” bir yılda beş kez. Tanıklar: BK2 Sek U
Tek, yegâne: “uġan bir bayatḳa aŋar yoḳ fena” güçlü tek Tanrı’ya yokluk yoktur; “teŋ tüz bir tek erür” eşit ve bir (aynı)dır. Tanıklar: Abh KB
(Belirsizlik) bir: “kayu erser bir nom bitig bititelim” bir öğreti kitabı yazdıralım; “birök taḳı bir kişi” eğer bir kişi daha. Tanıklar: Mait U
“biri … biri” biri … öteki; “bir ikintike” birbirine: “bularda birisi biriŋe yaġı” bunların biri öbürüne düşman; “biliglig biriŋe biligsiz miŋin” bir bilgiliye bin bilgisiz. Tanıklar: Sek Abh ShoR KuT KB2 AH
“birgerü” birlikte, hep birden: “samaz üze birgerü yörser” kavrayarak birlikte yorumlarsa; “biriki bodunug” birleşik halkı. Tanıklar: KT BK ShoR

Bu maddenin anlamları farklı eserlerde tanıklanıyor. Anlam kayması listesi →

Derlemdeki bağlamlara bakılarak yazılmış özgün tanım (yazar: Claude (yapay zekâ)); güven: yüksek. Editör denetimi bekliyor.

Madde başı (sözcük başı): bir — yalın hâliyle 47.487 kez

Çekimli biçimler (22):

13 geçiş · bu eserdeki bağlamlar

T. II D. 173b1-27–29	eŋ ilki on kat kök t(e)ŋrig antak	bir	türkün yapdılar y(a)ratdılar
T. II D. 173b1-38	yme	bir	y(e)g(i)rminç anharwazanag etti yarattı
T. II D. 173b1-39–41	yėti türlüg erdemte ötrü	bir	k(a)mag yeklerke bagı bolzun
T II D 171-174–225		bir	yumşakın in[çe] kaltı horm(u)zta t(e)ŋri belgüsinçe ėkinti kad(ı)ran ançul …
T II D 173 a1-316	yme	bir	ekintike karganurlar
T II D 173b2-401–408	… çın(ı)ŋ agrın(ı)ŋ yme tolturuŋ ol m(e)ŋülüg bar(ı)mlık agılıkıŋ(ı)z-ka yme	bir	köŋülün inçe ınan(a)ŋ bir ötmekn(e)ŋ bir sag(a)r suvuŋ utlısı neŋ yıraya b …
T II D 173b2-401–408	… uruŋ ol m(e)ŋülüg bar(ı)mlık agılıkıŋ(ı)z-ka yme bir köŋülün inçe ınan(a)ŋ	bir	ötmekn(e)ŋ bir sag(a)r suvuŋ utlısı neŋ yıraya barmaz anuk erür
T II D 173b2-401–408	… üg bar(ı)mlık agılıkıŋ(ı)z-ka yme bir köŋülün inçe ınan(a)ŋ bir ötmekn(e)ŋ	bir	sag(a)r suvuŋ utlısı neŋ yıraya barmaz anuk erür
T II D 173b2-410	ol n(i)goşaklar kop	bir	teg ermez
T II D 173b2-414–417	… z(a)ngaru agmak t(e)g(i)lmek yme ad(ı)n özke t(e)gşil-meki agmakı [en]meki	bir	teg ermez
T II D 173b2-418	yme	bir	ekintin(i)ŋ ad(ı)rtı üküş bar
T II D 176-520		bir	toşbaşıŋa tegdi
T II D 172a-548–550	biz az(a)nd sözleyin öŋreki ertmiş ödün	bir	ulug balık bar erti

“bir” ile başlayan öteki madde başları (türevler ve birleşikler; biçimsel benzerlik, köken ilişkisi kesin değildir).