Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “ülke” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• agnidiş özel ad Uygurbir ülkenin adı agnidiş ülkesinde doğmuş aryaçantri bodhisattva…
• argu özel ad Uyguryer adı argu talas bölgesi türk ülkesi argu talas ortasında…
• aryaçantri özel ad Uygur… öğretmen-üstat hint dilinden toḫrı diline aktarmış agnidiş ülkesinde doğmuş…
• arşivadan özel ad Uygurbenares’teki ṛṣipatana geyik parkı manastırı benares ülkesinde arşivadan manastırında öğreti tekerini döndürdü…
• açsız sıfat Uyguraçlığı olmayan bolluk içindeki kıtlıksız sıkıntısız ülke açlıksız kıtlıksız darlıksız…
• balıḳ isim OrhonUygurKarahanlıkent şehir kenti ve ülkeyi toğu kentinde savaştık şantung kentine denize ulaşan olmamış kentte olan dağa çıkmış dağda olan inmiş ülkeyi kenti ikiye …
• barnas özel ad Uygurbenares vārāṇasī kenti benares kentinde benares kent ülkesinde benares ülkesinde ṛṣivadana manastırında öğreti tekerleğini döndürdü…
• basġuçı isim Karahanlı… boyun eğdiren yöneten halkı yöneten halkı bilgiyle yönetti ülkeyi yöneten onu kalemle yönetti nefsi ve hevesi bilgiyle bastıran…
• baş isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: … sengün on iki boyun başı edeplerin başı dili korumaktır ey ülkenin başı bu üç türlüdür…
• beglik isim OrhonUygurKarahanlı…vladın kul oldu bilgisi olursa beylik eder gevşek bey bütün ülkenin beyliğini sürdüremez bu ululuk bu beylik sana yüz çevirir beyler öfkeli olursa …
• beklik isim Karahanlısağlamlık pekiştirici bu ülkenin dayanağı ve temelinin sağlamlığı…
• belgürtme isim Uygur…ı ayrı görünüş bedenleri görünüş bedenleri gösterilen kenti ülkeyi görüp…
• bengü sıfat Orhonebedî kalıcı ötüken ormanında oturursan ebedî ülke tutarak oturacaksın ne sözüm varsa kalıcı taşa kazıdım ebedî taş diktim kalıcı taşı diktirdim…
• berklig sıfat UygurKarahanlı2. anlam: güçlü çetin güçlü cinler ülkeyi tutacak…
• berçiker özel ad Orhon…te anılan bir halk adı gün batısındaki soğd berçiker buhara ülkesi halkından…
• boḍun isim OrhonUygurKarahanlı…an kalan halk on uygur ve dokuz oğuz bütün şakya soylu halk ülkesinin halkını töreyle düzene koyarsa…
• borçı isim Karahanlı… ayyaş ey boğazının kulu ayyaş şarap içme beyi ayyaş olursa ülke nasıl ayakta kalır ayyaş kişiyi arkadaş edinme boş ayyaş ya da eli sıkı olursa…
• boşuş Uygursalıverilme izin ülkeden handan izin salıverilme var…
• buḳarak özel ad Orhonbuhara buhara ülkesi halkından…
• buḳun isim Uygurhalk çoğunlukla ile ikileme bütün şakya soylu halk ülkenin kentin halkı kent ve ülke halkından…
• bulġaḳ isim OrhonUygurKarahanlı…oldu kargaşa çok olursa halkın karışıklığı bilgiyle durulur ülkenin kargaşasına karışıp kuran çevirisinde fitne kalmasın size fitne isterler…
• bulunçsuz sıfat Uygureşsiz bulunmaz benzersiz eşsiz öğretiyi öğrenirler ülkesi kenti eşsiz ve sınırsız eşsiz töreye eşsiz dilek taşı…
• busulmaq Uygurparçalı bağlamda anlamı kesinleşmeyen söz görünme çürüme ülkesi…
• buyruḳ isim OrhonUygurKarahanlı… bilgeymiş vaiśravaṇa’nın üç büyük güçlü güvenilir komutanı ülke içinde hileci düzenbaz bir komutan var…
• buçġaḳsız sıfat Uygurkenarsız sınırsız ile köşesiz kenarsız adlı halkı ülkesi kenti eşsiz sınırsız…
• buŋ isim Orhonsıkıntı dert eksiklik ötüken ormanında oturursan ülkede sıkıntı olmaz hiç derdin yok ne derdi olacakmış…
• bütün sıfat UygurKarahanlıbütün tam eksiksiz bütün dünya bütün ülkenin beyliği bütün bedenimiz eksiksiz sağlam dursun yazıda daha yetkin…
• ėdiglig sıfat Uygur2. anlam: shor süslü bezenmiş yedi mücevherle bezenmiş buda ülkelerinde…
• efrasiyab özel ad Karahanlı…lılarca bilinen adı tacikler ona efrasiyab der bu efrasiyab ülkeleri yağmalayıp tuttu…
• ėge isim Uyguriye sahip efendi ülkenin sahipleri hükümdarları beyleri bin tümen yıl yaşasın ev sahibi hep bulanık gönüllü olur yeni evin sahibine kut verir ev sah…
• ėllig sıfat OrhonUygur…alktım ilim şimdi nerede ili olanları ilsiz bıraktık keşmir ülkeli vaibhāṣika öğretmenleri…
• içinde edat UygurKarahanlı…e olan sıcakta sefere çıkmayın her işte gözünü keskin tutsa ülkede şehirde çok hizmet var sağlamlıkta ömer gibi olup…
• çambudvip özel ad Uygur…üney kıtası bizim dünyamız çoğu kez ya da ile bu çambudvipa ülkesi üç türlü büyük parıltıyla dolacak bu çambudvipa’da dolaşıp canlılara fayda sağla…
• çeçeklik isim UygurKarahanlı…le öter çiçeklikte bülbül sesiyle şakıdı bu ölüm nice şehri ülkeyi bağı çiçek bahçesini kupkuru bıraktı…
• çuġın Uyguranlamı kesinleşmeyen söz maitrisimit büyük ile şehirli ülkeli halktan büyük saygı görerek…
• çögen isim Karahanlı…rin eğlenceleri arasında beyler savaşa ya ava çevgene ya da ülkeyi görmeye atlanırsa çevgende usta ok atarsa…
• çıġay sıfat UygurKarahanlı…sana yoksul olan için zenginliktir diye öğütlenen yoksullar ülkede yoksul mu çoğaldı yoksa zengin mi…
• al- fiil OrhonUygurKarahanlıalmak ele geçirmek bir ülkeyi halkı zapt etmek ordusunu mızrakladı ilini aldı sürüsünü malını orada aldım ülke fetheden onu kılıçla aldı…
• aç- fiil OrhonUygurKarahanlı5. anlam: bir yeri fethetmek ele geçirmek kılıç vursun sana şehirler ülkeler fethetsin…
• bar- fiil OrhonUygurKarahanlı4. anlam: …luşa dek bildiğimizden beri yönelme ile -e doğru -e magadha ülkesine gitti kente gitti kb gittikçe gittikçe güzelliği artar her gün ona giderek…