Derlem sözlüğü · ters sözlük
Ters sözlük
Türkçe bir anlam yazın; o anlamı karşılayan Eski Türkçe ve Karahanlı Türkçesi madde başlarını bulun. Dizin, sözlük tanımlarındaki karşılıklardan kurulur (4.105 Türkçe karşılık, 2.552 tanımlı madde); sözlük ilerledikçe kendiliğinden genişler.
6 Türkçe karşılık · 28 madde
ondan 2
ondan ayrı 1
- antada zarf Uygur3. anlam: ondan başka, ondan ayrı
ondan başka 1
- antada zarf Uygur3. anlam: ondan başka, ondan ayrı
ondan sonra 1
- antada zarf UygurOndan, o zamandan; ondan sonra
ondan ötede 1
- antada zarf Uygur2. anlam: o zamandan beri, ondan ötede; o zamandan beri; ondan sonra
ondan başka tanrı yoktur 1
- ilah isim Karahanlıilah, tanrı; çoğu kez ondan başka tanrı yoktur
Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler
Bu maddelerde “ondan” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.
- adın sıfat OrhonUygurKarahanlı3. anlam: …ŋda ile -den başka -den gayrı senden başkasına bundan başka ondan başka çare yok…
- aġar isim UygurKarahanlı…saygınlık değeri ölçüsünde büyüklük bulur insanlar arasında ondan değerlisi yok…
- basa edat OrhonUygurKarahanlıçoğunlukla sonra ardından ondan sonra dört yandaki hükümdarlar ondan sonra çeşit çeşit öğreti kitabı yazdırdılar ardından faruk ömer geldi üç oğuz o…
- basut isim UygurKarahanlı… destek kendine yardım etse işe başlasa bu işe bütün destek ondan gelir bana yardım et hükümdardan yardım isterler birbirine güç ve destek donanım …
- bela isim Karahanlı…kettir burada her şey bela mihnet ve yıkımdır tanrı dilerse ondan belayı uzaklaştırır bela gelirse sabret…
- boḳı Orhonanlamı kesinleşmeyen söz türk halkı ondan sonra yok…
- cevab isim Karahanlı4. anlam: selamı karşılama size bir selam verilince ondan güzeliyle karşılık verin…
- derece isim Karahanlıderece mertebe rütbe tanrı katında daha büyük derece ondan dereceler bağışlanma ve rahmet onlar için rableri katında dereceler vardır kiminizi kimin…
- dünya isim Karahanlı…ldu dünya süslenmek ister kim dünya karşılığını isterse ona ondan veririz…
- er isim OrhonUygurKarahanlıer erkek adam kişi insan bilgi bilirse hastalık ondan uzaklaşır akıl bilmeyene öğüt öğretir kuş kanadıyla er atıyla yükselir bey adam atına doğru gi…
- ġayib sıfat Karahanlıgizli görünmeyen kayıp orada olmayan zerre kadar bir şey ondan gizli kalmaz birbirini görmeyen canlar gözle görüşse…
- hacet isim Karahanlı…için gönderiyorum benim onda başka ihtiyaçlarım da var zeyd ondan ilişiğini kesince onlarla gönüllerinizdeki ihtiyaca erişesiniz…
- harif isim Karahanlırakip oyun eşi tavla satranç bilirse iyi rakipleri ondan inlerse iyi…
- hemişe zarf Karahanlıdaima hep her zaman onların hainliklerini hep göreceksin ondan sonra eşleriyle hiçbir zaman evlenmemeniz gerekir onu asla istemezler…
- idiş isim UygurKarahanlı…testi yerleşik bir kaptır kap tutan el öğretinin kabı denir ondan sonra kadeh tutucu sâki olsa…
- ikegü sayı OrhonUygurKarahanlıikisi iki si birlikte eğer ikisi iseler o ikisine ikisi ondan yediler sürülerini geri çeviren iki kadın halk ile il ikiye bölündüğünde iki adı birli…
- ikinç sayı Karahanlıikinci ondan sonra ikincisi kolay oldu ögdülmiş’in odgurmış ile ikinci kez tartıştığını söyler yoktum yarattın yine yok edip ikinci kez var edeceksin…
- ini isim OrhonUygurKarahanlıküçük erkek kardeş ondan sonra küçük kardeşi kağan olmuş kardeşim kül tigin ile konuştuk kardeşim kül tigin öldü kağanın küçük kardeşi el çor tigin …
- irkin isim Orhonyazıtlarda irkin bir boy beyi unvanı ondan sonra yer bayırku boyunun uluğ irkin’i düşman oldu uluğ irkin az sayıda adamıyla kaçıp gitti…
- ‘izz isim Karahanlıarapça yücelik onur güç aziz odur ki azizlere yücelik ondan erişir tanrı yücelik verirse onun sonu yoktur ey dinin yüceliği rüyada merdiven yücelik …
- iş isim OrhonUygurKarahanlıiş eylem uğraş bilgi edin akıl edin işini ondan sonra yap vezirin işi hep hesaplardır ah işimdir diye güvenip sır verme tt fal işin bitmez bütün işi…
- cüftlendür- fiil Karahanlıevlendirmek eş olarak vermek zeyd ondan ilişiğini kesince onu seninle evlendirdik işte böyle onları kara gözlü iri gözlü kadınlarla evlendireceğiz…
- ewür- fiil UygurKarahanlı…k bu beylik sana yüz çevirir onları bağışla yüz çevir sonra ondan yüz çevirdiler dinle yüzünü çevirme…
- eymen- fiil UygurKarahanlı… utanmak saygıyla korkmak bugün değişik bir tavır görüyorum ondan çekiniyorum yalnızlığından çekiniyorum özrümü söylesem de çekinerek kendin saygıy…
- çal- fiil Karahanlı… onu tutup yere çaldı tutup aşağı çaldı sahibini yere çalar ondan kaçar…
Karşılıklar, derlem bağlamlarından yazılmış tanımlardan alınır (yazar: Claude, yapay zekâ; editör denetimi sürüyor). Aynı Türkçe karşılığı paylaşan sözcüklerin anlamları çoğunlukla ayrıntıda ayrılır; madde sayfasındaki tanıkları okuyun.