Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “yakın” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• amtıḳı sıfat Uygur…ki şimdiki şüphe şimdiki iki küçük yoldaki soylular şimdiye yakın zamanda…
• ari ünlem UygurKarahanlı…virisinde arapça naʿam karşılığı evet dedi ki evet siz bana yakın olanlardan olacaksınız…
• asuŋıl Karahanlıtek tanıklı emir biçimi kapıda bekle bana yakın ol…
• asıġlıġ sıfat UygurKarahanlı…faydalı yararlı ve faydalı kılmak için yararlı köle oğuldan yakındır bilgi gibi yararlı ne var yararlı canlılar…
• ata isim OrhonUygurKarahanlıata baba anası babası ana baba ve yakınlar oğul doğarsa huyu babasına çeker ey babam batra kızın babası beye…
• auu ünlem Uygurah eyvah acı yakınma acılarında ah’ deseler kurtarıcı vah’ deseler iyilik eden bulunmaz…
• aç sıfat OrhonUygurKarahanlıaç karnı boş tok karşıtı aç neyi yemez tok neyi söylemez yakınlarımın açını tokunu doyurmadım…
• açayı Karahanlıtek tanıklı beyit sonunda şaşkınlık ya da yakınma bildiren söz yakının davranışı yabancı gibi ne acı…
• aŋmıntın zarf Uyguren azından hiç değilse ya da ona yakın dursa en azından gölgesi değse hiç değilse hayvan varoluşuna gitmiş kuşların…
• beyt isim Karahanlı2. anlam: …v halkı peygamber’in ailesi bunlar peygamber’in ev halkıdır yakınlarıdır…
• derviş sıfat Karahanlı…l fakir zengin de olsa yoksul da olsa tanrı ikisine de daha yakındır…
• dostluḳ isim Karahanlı…le onun arasında hiç dostluk olmamış gibi sizden buna karşı yakınlıkta sevgiden başka ücret istemem dostluk mecaz oldu gerçeği hani…
• eḍgü sıfat OrhonUygurKarahanlı4. anlam: …skritçe kalyāṇamitra hepsi benim iyilikçi dostlarım oldular yakın iyilikçi dostlarla…
• eḍiz sıfat OrhonUygurKarahanlıyüksek yüce ey sırra yakın gönülden yüce olan yüksek dağ yüksek ağaç derin uçurum yüksek dağda ya da yüksek evde ise erdemlerini sayan yüksek kum te…
• eḍkülüg Karahanlı…n dörtlükte hani ahit emanet hani eḍgülüg iyilik’ okumasına yakın…
• ehl isim Karahanlı… halk peygamber’in ev halkı bunlar sevgili’nin peygamber’in yakını ehl-i beyttir…
• emgen Karahanlı…risi kāf ḥabl al-warīd karşılığında biz ona damarından daha yakınız şah damarı…
• erentir özel ad Karahanlı…an öküz gelir erentir yengeç ile yürür erentir’in başı yere yakın indi…
• erintilig Uyguranlamı kesinleşmeyen söz shor kırık bağlam çince 謙苦 yakınında acılı törelerde…
• erük Uygur…kesinleşmeyen söz shor sebze adları arasında çince 蔬 sebze’ yakınında alıp…
• ḫabib isim Karahanlı…eygamberin yolu beni götürür bunlar sevgili’nin ehl-i beyti yakınlarıdır şimdi sevgili’nin üstünlüğünden birkaç söz dinle…
• ḫacib isim Karahanlı…pısını ve teşrifatı yöneten görevli kb’de küsemiş hükümdara yakın bir has hacip vardı hacip onu karşıladı başköşede yer verdi büyük hacip çok güven…
• ḫaḳḳu’l-yaḳin isim Karahanlı… ey içi dışı bilen ey kesin gerçek gözümden uzaksın gönlüme yakınsın…
• ḫas sıfat Karahanlı…s özel seçkin o ihlaslıydı seçkin bir peygamberdi hükümdara yakın özel bir hacip vardı cömertliği avam da havas da bütün halk över…
• hisar isim Karahanlı…e kaleleri onları tanrı’dan koruyacak ey gönlü doğru kaleye yakın oturma…
• iman isim Karahanlı…usun kadir tanrı imanımızı korusun o gün küfre imandan daha yakındırlar gönüllerinde imanlarına iman katsın imandan sonra fasıklık adı ne kötüdür…
• inyanaparasdan özel ad Uygur…ygıdeğer arhat kātyāyanīputra’nın yazması gibi bu şastranın yakından dayandığı jñānaprasthāna şastrasına jñānaprasthāna vb şastraların özünü…
• is UygurKarahanlı…esinleşmeyen söz geçtiği yerler kırık ya da belirsiz tt fal yakında da iş bitti iyi iş okunmalı u ıı adı yüce -a saygıyla eğilirim mait…
• çaişim Uygur…lamı kesinleşmeyen söz shor kırık bağlam çince 薄食 az yemek’ yakınında…
• ar- fiil OrhonUygurKarahanlıaldatmak kandırmak yakın dünya hayatı sizi aldattı bu dünya hayatı sizi aldatmasın dünya beni aldattı tatlı sözle yumuşak ipekle kandırıp yalan ve a…
• bar- fiil OrhonUygurKarahanlı… yurduna gidecek yolu aç gidiyorum yerim sana kaldı beylere yakın gitme ganimetlere doğru gittiğinizde ordu yürüyün gecenin ve gündüzün gidip gelme…
• bėr- fiil OrhonUygurKarahanlıvermek uzakta isen kötü armağan yakında isen iyi armağan verir ülke veren tanrı tanrı güç verdiği için canını fidye olarak verip hepsi sadaka verin …
• büt- fiil UygurKarahanlı…örmeyeli uzun zaman tamam oldu düşüncesi tamamlanıp bitince yakındaki iş tamamlandı iyi manastır daha tamamlanmadan…
• ėlet- fiil OrhonUygurKarahanlı…orduyu götür bu gömleğimi götürün kullarımı geceleyin yürüt yakından uzağa götürmek için…
• emged- fiil Uygur…ziyet eder abhidharma çevirisinde kurutur acı çektirir diye yakından eziyet eden değildir…
• emgeksin- fiil Uygurzahmetli bulmak güç saymak bu anlamda işi zahmetli bulup yakından işlemedik…
• inçrün- fiil Karahanlı2. anlam: …yararlandılar siz de paylarınızdan yararlandınız yararlanın yakında bileceksiniz…
• ir- fiil UygurKarahanlı…ünya sana doymadan sen önce usan doy beni usanmadan hizmete yakın tut sek acı çeker usanır shor usanır yorulursun usanan yorulan olmaz…