Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “kb” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• apaŋ bağlaç Karahanlıeğer şayet kb ve kut’de koşul cümlelerinde eğer iki dünyayı istiyorsan eğer size karışık bir söz gelirse şayet hanımım gelirse…
• at isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: insanlar ahali kb insanların gönlü…
• atçı isim Karahanlıkb’deki rüyada su veren kişi yorumda ölüm olarak açıklanır merdivenin başında bir kişi bana su verir o su veren babalıları babasız bırakandır ölümdür…
• awaġ Karahanlıkb’de iki beyitte geçen anlamı kesinleşmeyen söz ne kadar tutsa kendini vermez söz açarsa yükünü de taşımalı…
• ay isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: kb hitap ünlemi ey ey hükümdar ey kutlu ey bilge…
• ayaġ isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: kb kadeh makam belgesi olarak verilen kadeh kadeh mühür at eyer takımı ve elbise verdi…
• ayaḳ isim UygurKarahanlı2. anlam: kb kadeh makam belgesi olarak verilen kadeh vezirlikle birlikte mühür ve kadeh verdi sofraya girip toplantıda kadehler dolaşmaya başlarsa…
• ‘ayal isim Karahanlı2. anlam: kb’de iyal aile ev halkı böyle bir aileden vefa kaçar…
• ayet isim Karahanlı2. anlam: kb tanrı’nın verdiği işaret tanrı kulunun iyiliğini diledi rüyada işaret verdi…
• aytıġ isim OrhonKarahanlı2. anlam: kb biçiminde tanrı’nın sorgusu hesaba çekişi sonunda tanrı’nın sorgusu seni bulacak tanrı’nın sorgusu günahkâra zehirdir tanrı’nın sorgusu vardır il…
• ayuḳ OrhonKarahanlıkb biçiminde bilgili görmüş geçirmiş kişi ya da bir makam adı bilgili kök ayuk ne der dinle…
• ayuḳluḳ isim Karahanlıkb biçiminde bir mertebe ya da görev bilgelik mertebesiyle karşılaştırılır kimine bilgelik düşer bilge olur kimi kök ayukluk ile ün kazanır ona kök …
• azıġlıġ sıfat OrhonUygurKarahanlı…rtıcı güçlü azı dişli pençeli hayvan azı dişli yaban domuzu kb yiğit için azı dişli güçlü yiğit ne güzel söylemiş güçlü yiğitler sıkı düğümleri çöz…
• baġdaş isim UygurKarahanlıbağdaş bağdaş kurup oturur yarım bağdaş kurarak oturup kb huzurda oturma adabında bağdaş kurma yan yatma…
• barḳın isim OrhonUygurKarahanlıkb yolcu göçer ister yolcu olsun ister geçici konuk gezip duran bu yolcu kişi…
• berk sıfat UygurKarahanlı3. anlam: kb bağ köstek söyle bu bağın hangisi…
• bilgi isim UygurKarahanlıbilgi bilgili kişi bilgin kb’de çoğunlukla hitapta söylemezse bilgisi yıllarca yatsa da parlamaz bilgisi geniş bilge pek güzel söylemiş ey bilgisi d…
• botu isim Karahanlıdeve yavrusu kb’de sevgi hitabı ey yavrum ey yavrum bunlara da iyi davran ey yavrum onlar gelişimizi gözetir…
• boşġut isim UygurKarahanlı2. anlam: kb öğrenci yetiştirilen genç bundan sonra gelenler bu öğrencilerdir…
• bulaḳ isim Karahanlı2. anlam: kb ’de semirince azan bir hayvan semirirse azar yoldan çıkar…
• bulun isim Karahanlı2. anlam: kb’de uyruk halk beyi iyi olursa halkı da iyi olur halkı yönetenlerin en iyisi…
• buşı isim UygurKarahanlı2. anlam: kb öfke öfkeli insan öfkelenirse bilgisizleşir aceleci öfkeli huylu…
• böke isim Karahanlıkb’de hitap yiğit kahraman ey yiğit tanrı sana iyilik verecek ey yiğit keşke içimi bilseydin…
• bügü sıfat OrhonUygurKarahanlıbilge bilgin kb’de çoğunlukla hitap ey bilge işini sözünü iyi tut bilgisi geniş bilge güzel söylemiş bilgelere bilgi el vermedi bilge güçsüzleşti…
• cam Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz kb’de tek tanık mavi göğe yol arar oldu bağlam okumasına da elverişli görünüyor…
• cebr isim Karahanlıcebir denklem çözme hesabı kb’de bilinmesi gereken bilimler arasında ayrıca dilerse cebir ve mukabele okusun…
• cefaçı sıfat Karahanlıeziyet eden cefakâr zalim kb’de çoğunlukla dünya için bu dünya sana benden de cefakârdır ey huyu yumuşak olan bu dünya cefacıdır işi temiz olmayan c…
• celle Karahanlı…apça övgü kalıbında aziz ve celil tanrı’nın övgüsünü söyler kb başlığı…
• cem‘ isim Karahanlı3. anlam: kb hesap bilimi toplama ve çıkarma sonra toplama çıkarma ve alan ölçümüne geç…
• cevab isim Karahanlı2. anlam: kb bölüm başlıklarında x’in y’ye cevabı aytoldı’nın hükümdara cevabı ögdülmiş’in odgurmış’a cevabı…
• cezri isim Karahanlıkb hesap bilimi sayının kökü kök alma sayının kökünü alsa ardından alan ölçümü yapsa bildiysen sayının kökünü al…
• cülab isim Karahanlışerbet tatlı içecek kb’de hekimlik ve sofra bağlamında kimi soğuk bir karışım hazırladı şerbet kattı kuru ve yaş meyve ya da gül şekeri şerbet diler…
• dalı Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz kb din ile dünyanın karşıtlığını anlatan beyitte dinin ı ile dünyanın ı birbirine karşıttır ikisi yaklaşmaz yolları ayrıdır…
• devat isim Karahanlıdivit hokka kb’de mektup yazma sahnelerinde divit istedi kâğıt mektup yazdı divit istedi kâğıt ve kalem aldı…
• devlet isim Karahanlıtalih baht mutluluk devlet iktidar kb’de sık kaçıp giden talih olarak kişi tutmayı bilirse talih kaçmaz gözünü açınca talih ona el verdi talih kimin…
• din isim Karahanlı2. anlam: kb’de dünya ile karşıtlık içinde ahiret yolu dinî hayat o doğru dine yardımcı ve dayanaktı heva ile din işi tam olmaz dünya lık yerse din i yer dini…
• diriġa ünlem Karahanlıyazık eyvah ne yazık acınma ünlemi kb’de hep der ey yazık o yiğitlerin yiğidi der eyvah o adamı yitirdim yazık böyle insanlar ölür…
• eglü Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz kb beden vermez heva bağlandı…
• ekiz Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz kb kafiyede ile kendisi aşağı alçakgönüllü ne de gönlü yüksek…
• ėl isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: kb’de il yazımıyla ülke devlet hükümdarlık yönetilen halk il töreyle büyür dünya düzene girer il zorbalıkla küçülür dünya bozulur halk zenginleşti i…