Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “kez” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• abıp Uyguryalnız bir kez geçen büyük olasılıkla akıp yerine yazılmış biçim gözlerinden burnundan kan akıp çıktı…
• ad isim UygurKarahanlı3. anlam: …miş yüce adlı buda’nın en sık anılan sıfatı abh’de yüzlerce kez yüce adlı buda buyurmuştur…
• anakam isim Uygurbudist bir daha dünyaya dönmeyecek olan ermiş anāgāmin bir kez dönecek olanlara hiç dönmeyecek olanlara yükünürüm…
• artuḳ sıfat OrhonUygurKarahanlı4. anlam: sayılarda fazlası üstü kırk yedi kez sefer etmiş otuz iki yaşımda…
• açani Uyguryalnız bir kez geçen anlamı bağlamdan kesinleşmeyen biçim sarayından inip atların çektiği altın arabada…
• açsıḳ isim OrhonUygur… tokluk karşıtı açlık tokken açlığı tokluğu düşünmezsin bir kez doyunca açlığı düşünmezsin…
• bėş sayı OrhonUygurKarahanlı…uş yolu ormuzd tanrı beş tanrı ışık öğesi ile bir yılda beş kez savaştık ayın on beşinde beş büyük mudra beşi birden…
• bir sayı OrhonUygurKarahanlıbir otuz bir yaşındaydı bir bölüm bir yılda beş kez…
• boş sıfat OrhonUygurKarahanlıboş serbest özgür özgür hür kişi iyiliğin kuludur üç kez okursa hepsinden kurtulur dili gevşek boşboğaz kişi…
• cebre’il özel ad Karahanlı…risinde kıyamet günündeki korkunç çığlık sayha yalnızca bir kez cebrail’in sesi oldu onlar hemen sönüvermişlerdi onları yakalayacak bir çığlıktan b…
• cėvr isim Karahanlızulüm haksızlık eziyet çoğu kez ile ikileme bütün cefa ve zulmü bana dokunmasın dünya düşmanlık eziyet ve zulümle doldu…
• darnı isim Uygur…sözü okunarak etki gösterdiğine inanılan kutsal formül çoğu kez ile ey tanrıların kralı bu daraniyi bir kez işitse bu daraninin sesini işittirse uṣ…
• dyan isim Uygur…meditasyon derin düşünceye dalma zihnin toplanmış hâli çoğu kez sadaka ahlak ve meditasyon erdemleri sönme meditasyonu ve benzeri meditasyonlar üze…
• ėlçi isim UygurKarahanlı…de ilçi yazımıyla devlet işlerini yürüten bilgili kişi çoğu kez hitap olarak bilgili akıllı bilge devlet adamı bey iki dünyada da iyi yer tutar bil…
• em isim UygurKarahanlıilaç deva tedavi çoğu kez bu hastalığın ilacı yok ilacını arama derdimi de ilacımı da söyledim ilacı sana kuşkusuz zehir kılar bu açgözlülük ilacı d…
• en zarf OrhonUyguren üstünlük bir yılda beş kez savaştık en ilk toğu balık’ta savaştık…
• erdem isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: budist metinlerde üstün nitelik doğaüstü güç çoğu kez arhatların iyiliğini erdemini bulmak için avalokiteśvara’nın kutsallığı gücü öyle korkunç büyü…
• erk isim OrhonUygurKarahanlıgüç erk yetki iradi egemenlik çoğu kez suçum varsa cezalandırmak sana kalmış meditasyonlar üzerinde egemenlik kuramaz güç kudretle doğumlara mala mü…
• ersig sıfat Karahanlıyiğit cesur mert çoğu kez ve hitapta cesur yiğit yürekli alnı açık yiğit kişi kılıç alıp çalışsa ey yiğit kahraman beni yalnız bırakma ey yiğit cöme…
• étiglig sıfat UygurKarahanlısüslü bezenmiş çoğu kez erdemlerle süslenmiş bezenmiş adlı buda mait yedi kat altınla gümüşle süslenmiş şehirler otuz iki alametle süslü…
• evvel sıfat Karahanlı…rin ilkiyim müslümanların ilki olmakla emrolundum onlar ilk kez size saldırmaya yöneldiler…
• ġaitsı Uygur…tki ya da tohum adı olabilir bu daraniyi beyaz ya yirmi bir kez okuyup…
• hiç zarf Karahanlıhiç hiçbir olumsuzla tanrı’ya hiçbir zarar veremez yetmiş kez istesen de tanrı onları hiç bağışlamaz bilgisizle hiçbir sözüm yok hükümdar sözünü kes…
• ḫua isim Uygurçince 花 çiçek çoğu kez tanrısal çiçekleri yağmur gibi yağdırdılar çiçek tütsü kokulu çiçeği ezdiğinde yine çiçek tanrı’da…
• ikinç sayı Karahanlı…n sonra ikincisi kolay oldu ögdülmiş’in odgurmış ile ikinci kez tartıştığını söyler yoktum yarattın yine yok edip ikinci kez var edeceksin…
• ilah isim Karahanlıkur’an çevirisinde ilah tanrı çoğu kez ondan başka tanrı yoktur o diridir ondan başka tanrı yoktur her şeyi yaratandır ondan başka tanrı yoktur tanr…
• ilileyü Uygur…harma çevirisi aynı eserde sık geçen ikileyü yeniden ikinci kez’ sözüyle karışmış olabilir şimdi söylenecek öz öğretmen…
• irinçü isim UygurKarahanlıgünah suç çoğu kez çince tsuy ile ikileme kötü şeytanlara cinlere daha çok günah işlediysek işlemiş oldukları günahları günahları işlenmiş birikmiş …
• ‘isa özel ad Karahanlıisa peygamber çoğu kez meryem oğlu mesih isa tanrı’nın elçisidir o zaman meryem oğlu isa dedi ey israiloğulları ibrahim’e musa’ya isa’ya kb ya isa o…
• çaḳravart isim Uygur…neten ideal hükümdar tekerlek çeviren’ cihan hükümdarı çoğu kez ya da ile cihan hükümdarının tahtına oturacak prens şankha cihan hükümdarı yedi müc…
• çambudvip özel ad Uygur…udvīpa insanların yaşadığı güney kıtası bizim dünyamız çoğu kez ya da ile bu çambudvipa ülkesi üç türlü büyük parıltıyla dolacak bu çambudvipa’da d…
• çare isim Karahanlıçare yol kurtuluş yolu çoğu kez ile her şeyin bir hilesi düzeni çaresi vardır yalnız ölümün çaresi yoktur hükümdar dedi artık benim için çare yok ey…
• çasut isim Uyguriftira koğuculuk çoğu kez ile ikileme diliyle kötü yalan söz söylediysem iftira ve koğuculuk ettiysem dil çekişir iftira ve dedikodu sökün eder aşır…
• çaw isim Karahanlıün şöhret nam çoğu kez ikilemesiyle adı iyi olursa ünü şöhreti olur ün ve ad dilerse tuz ekmek yedirsin birinin ünü şöhreti dünyaya ulaşır dünyada ü…
• çawluġ sıfat Karahanlıünlü adı sanı bilinen çoğu kez ile adı yayılsa ünlü ve şanlı olsa küçük ya da büyük ne kadar ünlü şanlı olursa olsun binlerce şanlı ünlü yiğidi…
• çeçeklig sıfat UygurKarahanlıçiçekli çiçek açmış çoğu kez çiçekli meyveli ağaç lotus çiçekli adacıklarını çiçekli meyveye erişip kb binlerce türlü çiçekli aydınlık bahar gibiydim…
• eg- fiil UygurKarahanlıeğmek bükmek çoğu kez boyun eğmek itaat etmek düşmanları işitip boyun eğdiler bana boyun eğen dileğine erer düşmanın boynunu eğ kadere hizmet et ark…
• indür- fiil UygurKarahanlıindirmek kur’an çevirisinde çoğu kez vahiy kitap indirmek kitabı sana indirdik size gökten su indirdi tanrı sözün en güzelini indirdi kitabın indiri…
• işle- fiil UygurKarahanlıişlemek yapmak iş görmek çoğu kez her işi akılla yap din işi dışında hiçbir işi aceleyle yapma insan aklı işe koşup bilgiyle başlarsa yaptığı birçok…
• çal- fiil Karahanlı2. anlam: vurmak çarpmak ağlayarak başını bin kez yere vursa hesap verdiğinde ağlar başını döver onunla koyunlarıma yaprak silkerim nefsi yere vurup…