Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “koru” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• ajoḳraḳkişiti özel ad Uygurkoruyucu bir varlığın adı ile birlikte anılır ve saygıyla selamlanır…
• asan sıfat Karahanlı…kolaydır işimi bana kolaylaştır dost edinmek kolay dostluğu korumak zor ölüleri diriltmek ona kolaydır…
• aşoḳ isim OrhonUyguraşoka ağacı saraca asoca lumbini korusunda aşoka adlı harika ağacın altında çince 无憂 karşılığıyla…
• baş isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: …u komutanı tay sengün on iki boyun başı edeplerin başı dili korumaktır ey ülkenin başı bu üç türlüdür…
• bişamn özel ad Uygurvaiśravaṇa kuzey’in koruyucu tanrısı eğer vaiśravaṇa tanrının görünüşünü görerek kurtulacak canlılar varsa vaiśravaṇa tanrının görünüşünü göstererek…
• boḍ isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: kuran çevirisinde kendi can nefs kendini kötü azaptan koruyan…
• boġuz isim OrhonUygurKarahanlı2. anlam: …ktu bu emek hep karnı ve sırtı yemesi giymesi için boğazını koru kimsenin bağımlısı olma boğazına tutsak olma sırtım örtüldü boğazım doydu…
• bulġaḳ isim OrhonUygurKarahanlı…e halkın kargaşasına karışma bu kargaşa gününde kendini iyi korursa gök ve yerin karışıklığı yüzünden düşman oldu kargaşa çok olursa halkın karışık…
• can isim Karahanlı3. anlam: sevgi ve hitap sözü ey can ım ey sevgili aziz canı sıkı koru…
• edeb isim Karahanlı…bilgilinin sözü öğüt nasihat ve edeptir edeplerin başı dili korumaktır der…
• ėliglig sıfat Uygur…n gözlü bin elli avalokiteśvara bodisatva elinde vajra olan koruyucu tanrı…
• emanet isim Karahanlı…kletti emanetle birlikte gönlü arı olsa tüccar emanetlerini korusun emanetleri sahiplerine ödeyin emanetlerinize hıyanet etmeyin hani ahit emanet…
• emrilmis Uyguranlamı kesinleşmeyen söz u ıı kırık bağlam koruyucu tanrı sıfatları arasında…
• ençe Uyguranlamı kesinleşmeyen söz maitrisimit bedenini koruyan adlı öğrenimini bitirmiş varlık vardır yine kalın akıllı ise…
• erdini isim UygurKarahanlı2. anlam: …hizmet eden canlılar topluluk mücevherine öğreti hazinesini koruyan bu öğreti hazinesi sekiz türlü…
• erklig sıfat OrhonUygurKarahanlı…in kadir ey güçlü kadir ebedî muhtaç olmayan tanrı ne güzel koruyucudur halk üzerinde güçlü kudretli…
• erkliglik isim Karahanlı…ar üzerinde gücü yoktur bu kudretin bütün varlıklara ulaştı koruyucu olarak tanrı yeter…
• ėtig isim UygurKarahanlı4. anlam: kb’de örtü kapak kadın yemeklik ettir örtüsünü korumak gerek…
• ey’inçip Uyguranlamı kesinleşmeyen söz shor kırık bağlam koru tut…
• ferc isim Karahanlıkur’an çevirisinde edep yeri namus namuslarını koruyan erkekler namuslarını koruyan kadınlar…
• ġayb isim Karahanlıkur’an çevirisinde gayb görünmeyen gizli olan biz gaybın koruyucuları değiliz gaybı mı gördü gaybları bilen görüneni de görünmeyeni de bilen kocalar…
• helal sıfat Karahanlı…elal kılındığını sana soruyorlar bu helal bu haram boğazını koru helalden az ye helal dünyalık kazan kendini doyur helal ye yarınki ahiret hizmetin…
• hisar isim Karahanlıhisar kale kaleleri onları tanrı’dan koruyacak ey gönlü doğru kaleye yakın oturma…
• ḫolur Karahanlıanlamı kesinleşmeyen söz kb yoksul korunursa orta halk bu orta rahatlarsa zenginlik bulur…
• igsiz sıfat UygurKarahanlı…uz olur yüz yıla dek uzun ömürlü kutlu hastalıksız boğazını koru hep hastalıksız yaşa beni hep hastalıksız esen tut hastalıksız tehlikesiz duralım…
• ilahi ünlem Karahanlıallah’ım ey tanrım münacat başlarında allah’ım gönlümü koru allah’ım bu acizliğimi bilirsin allah’ım sana çok hamd ederim allah’ım bağışlayan rabbim…
• iman isim Karahanlıiman inanç bu iman giysisi rabbim bu dinle imanımı korusun kadir tanrı imanımızı korusun o gün küfre imandan daha yakındırlar gönüllerinde imanların…
• inçip bağlaç Uygur…enk alanındaki renktir akıllı ise o hâlde bedenini daha çok korur böylece buda babamızı görürüz ancak iyi işlere inanmadıkça ama prens hiçbirini be…
• irgürü Uyguranlamı kesinleşmeyen söz tt fal önceden bedenini koru…
• isig sıfat UygurKarahanlı… sefere çıkmayın cehennem ateşi daha sıcaktır sizi sıcaktan koruyan gömlekler büyük sıcak büyük soğuk…
• isiz sıfat UygurKarahanlı…ötü kişi kötülük ister bey ister kul iyi ya da kötü kötüden koru iyiye ulaştır iyi insan vefa gösterir kötüler eziyet eder sana kötü mü iyidir yoks…
• iye Uygur…bodisatva aşağıya dünyaya iner sek sürekli bastırıp gözetip koruyarak…
• çaia özel ad Uygur…tiren ruhlar sayılırken ile çhaya çarpmasından çarpmasından koruma dileği…
• çêtavan özel ad Uygursanskritçe jetavana buda’nın uzun süre kaldığı koru ve manastır bu jetavana manastırında śrāvastī şehrinde jetavana manastırında…
• çoġluġ sıfat Uygur…tişamlı hep parıltılı ihtişamlı doğaüstü güçleriyle gözetip korusunlar ihtişamlı güç kut dilek bağışlamak büyük parıltılı büyük miğferli en üstün g…
• alın- fiil UygurKarahanlı…ak edinmek gönle almak dikkate almak gönlüne al kendini iyi koru büyüklük benimdir siz onu üstlenmeyin…
• aşnu- fiil UygurKarahanlı…lleri geldiğinde bir an bile öne geçmezler önceden bedenini koru sizden önce gelenleri bildik…
• egirt- fiil Karahanlı…menlik altına almak size üstün gelmedik mi sizi müminlerden korumadık mı…
• ert- fiil OrhonUygurKarahanlı…inci ırmağını aşarak tehlike geçecek iyilik gelecek kendini korusa aşırı gitmese…