Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “gün” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• adiştit isim Uygur…t ve koruyucu güç ömrünü üç ay kutsal gücüyle sürdürdüğünde günahımı kutsal gücünüzle tutmanızı dilerim…
• adrış isim Karahanlıayrılış ayrılık sevgili sevgisini gizler ayrılık günü belli olur…
• adunçsuz sıfat Uygurutanç verici utanmazca günah için böyle utanç verici bir günah işlediysek…
• aġar isim UygurKarahanlı3. anlam: ağır büyük günah için işlediğimiz ağır kötü işleri…
• agırlıg sıfat UygurKarahanlıağırlığı olan ağır günahkâr adamın bağının zincirinin ağırı da hafifi de var…
• alḳış isim UygurKarahanlı3. anlam: selam o gün selamlaşmaları selam vermektir…
• altınç sayı Uyguraltıncı altıncı gün altıncı tür öğrenecek bir şeyi kalmamış ermiş altıncı duyu olan gönül altıncı bölüm…
• anantaras isim Uygur…t ānantarya öldükten hemen sonra cehenneme götüren beş ağır günah anantaras denen beş türlü ağır günah işlediysek…
• arzu isim Karahanlı3. anlam: kuran çevirisinde dilemek istemek o gün inkâr edenler şunu dileyecekler…
• asravaġ Uygurkırık bağlamda geçen anlamı kesinleşmeyen günah adı asravaġ denen kötü günah…
• astar Uygur…niheist tövbe formülünün parçası orta farsça manāstār ḥirzā günahımı bağışla günahımı bağışla’ duasını baştan sona okudum…
• atlıg sıfat OrhonUygurKarahanlı…ytoldı adlı bir er aşoka adlı ağaç anantiras denen beş ağır günah sumeru-derin adlı bodhisattva…
• ay isim OrhonUygurKarahanlıgökteki ay yağız yer yeşil gök güneş ay ve gece güneş ve ay tanrısı güneşin ve ayın ışığını engelleyerek ayım dolunaydı dolunay yüzü sevgili için gü…
• aymançsız sıfat Uygur…kla ile korkusuz çekinmesiz bir gönülle öğretiyi dinleyelim günahlarından korkmaz çekinmez olurlarsa…
• aytıġ isim OrhonKarahanlı2. anlam: …şi sonunda tanrı’nın sorgusu seni bulacak tanrı’nın sorgusu günahkâra zehirdir tanrı’nın sorgusu vardır ilacını hazırla…
• ayıġ sıfat UygurKarahanlıkötü fena kötü iş günah kötü ve aşağı yeniden doğuş yolları kötülük düşünenler kötü uzak yolda zahmet çekerek gelmiş…
• açıġlıġ sıfat Karahanlıaçık açılmış gece gündüz açık kapıyı bul…
• bar isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: … şey varını yoğunu ve canını feda etti elimdekine razı olup günümü geçirdim olanla yetin sözünün hepsini dök bütün bu hazine ne kadar varsa…
• bari zarf Karahanlıbari hiç olmazsa bugünkü gününden yarınki günün hiç olmazsa iyi olsun hiç olmazsa cefa ve zulüm bana dokunmasın bulduğun bu vakti hiç değilse boşa g…
• baçaġ isim Uyguroruç budist ve maniheist metinlerde belli günlerde tutulan perhiz ve yemin günü temiz oruç bir gün bir gece tutulacak oruç sekiz soylu oruç yasasını…
• belgülüg sıfat UygurKarahanlıbelli açık belirgin varlığın güneş ve ay gibi açıktır yıl ay vakit yazılsa günü bellidir bu apaçık bir günah olarak yeter bu apaçık bir büyüden başk…
• berçiker özel ad Orhon…ıtında soğd ve buhara halkıyla birlikte anılan bir halk adı gün batısındaki soğd berçiker buhara ülkesi halkından…
• bid‘at isim Karahanlı…dan sokulan şey bidatten sakınan kimse kalmadı bu bidat her gün artmakta…
• bile edat UygurKarahanlıile birlikte seni gece gündüz bu emekle diledi dünya türlü nimetle onun oldu başka bir erkekle birlikte gece baskın yaptık doğrulukla adalet verin h…
• bodi isim Uygursanskritçe bodhi aydınlanma aydınlanma ağacı yedi gün aydınlanma ağacının dibinde sevinç içinde kaldı büyük aydınlanmayı budalığı bulup aydınlanma a…
• boduġluġ sıfat Uygurrenkli boyalı beş renkli ışıklar beş renkli ipe dizilmiş güneş tanrı beş renkli ışıklarını çevresine saçarak…
• borġu isim UygurKarahanlıboru sur sura üfürüleceği gün sura üfürülecek boru çalarlar üflerler…
• bosat isim Uygursanskritçe uposatha budist oruç ve arınma günü büyük saygıdeğer uposatha oruç gününde…
• bozlun Uygurile bağışlanma olsun anlamı kesinleşmeyen biçim günahtan suçtan kurtulayım bağışlanma olsun…
• boş sıfat OrhonUygurKarahanlı2. anlam: suçtan kurtulmuş bağışlanmış bağışlanma dilemek günahtan suçtan kurtulayım suçumuzdan bağışlanmayı dileriz…
• boşlaġ sıfat Karahanlı…oş bırakma sözünü başıboş bırakma bu dilin boşboğazlığı bir gün başa gelir günahkârı işe yaramazı başıboşu kısa tutsa…
• bulġaḳ isim OrhonUygurKarahanlı…gaşa karışıklık fitne halkın kargaşasına karışma bu kargaşa gününde kendini iyi korursa gök ve yerin karışıklığı yüzünden düşman oldu kargaşa çok o…
• buluŋ isim OrhonUygurköşe yön taraf dört köşedeki halkları hep almış doğu-güney köşesinde sevinçli rüzgâr esti dört köşeden türlü güzel…
• bulıt isim UygurKarahanlı…gök örtüldü ak bulutu gölge olarak indirdik bulut arasından güneş doğmuş onun cömertliğinden bulut utanır boz bulut ilerledi…
• burc isim Karahanlıarapça burç zodyak bu ayın burcu yengeç bu güneşin burcu aslan bu burç kıpırdamaz bu güneşin burcu sabittir…
• burḫanlıġ sıfat Uygurbuda olan buda’ya ait buda güneşi buda babamı görürüm yanınızda buda güneşi doğacak…
• burun isim UygurKarahanlı…undan kan boşandı balık burcunun kuyruğundan koç’un burnuna güneşin burnu kenarı doğmaya başladı…
• burımışı Uygurparçalı bağlamda anlamı kesinleşmeyen söz güneşin yükselişi gibi…
• busanç isim Uygurkaygı keder bulut arasından güneş doğmuş keder arasından sevinç gelmiş…
• bükli özel ad Orhonköktürk yazıtlarında doğuda anılan bir halk kore ileride gün doğusunda bükli çöl halkı doğuda gün doğusunda bükli kağanına dek sefer etmiş…