Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “iki” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• abipiray isim Uygur2. anlam: bir öğretmenin ya da okulun yorumu görüşü iki ayrı yorum ikinci yorumu anlatalım…
• abruġlar sıfat Karahanlıiki taraf arasında gidip gelen kararsız kimseler ikisi arasında bocalayanlar ne bunlarla ne onlarla…
• ad isim UygurKarahanlı2. anlam: …h adlandırma kavram nesneyi ayırt ettiren söz birincisi ses ikincisi ad landırma dır ses ve ad…
• ada isim Uygur2. anlam: ikilemesi her türlü tehlike ve engel hastalık ağrı tehlike ve engel getirir…
• aḍaḳlıġ sıfat UygurKarahanlıayaklı iki ayaklılar ve dört ayaklılar arasında üç ayaklı her şey devrilmez…
• adaḳsız sıfat Uygur…yaksız canlı ayağı olmayan yaratık çok ayaklılar ayaksızlar iki ayaklılar ve dört ayaklılar arasında…
• adasız sıfat Uygurtehlikesiz esen zarar görmeyen çoğunlukla ikilemesiyle bedeni esen ve engelsiz olur ömrü uzun olur…
• adem özel ad Karahanlıilk insan ve peygamber âdem âdem’in iki oğlu ey âdem…
• adḳanġu isim Uygur2. anlam: on iki halkalı oluş anlatımında duyu nesnesi duyu organı nesne ve bilinç birleşince temas olur…
• adruḳsuz sıfat Uygurfarksız eşit bu iki kişinin iyi işi bir ve eşit farksız sayılır…
• adırt isim UygurKarahanlıfark ayrım ayrılık ikisinin arasında çok fark var şravakalarla ne farkı olur kötü sözünün iyiden farkı yok…
• aġrıġ isim UygurKarahanlıağrı sızı hastalık çoğunlukla ikilemesiyle hastalık ve ağrı gitti hastalık ağrı tehlike engel getirir…
• aġu isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: bk’de yer adı aġu’da iki büyük savaş yaptım…
• aġılıḳ isim UygurKarahanlı2. anlam: … bölümü sepet piṭaka üç sepet budist kanonu sutra ve vinaya iki sepetini üç sepet öğretisi…
• aġın sıfat OrhonUygurKarahanlı…liyle konuşmazsa insanlar ona dilsiz der sağırlar dilsizler ikisinden biri dilsizdir hiçbir şeye gücü yetmez…
• ajunluḳ isim Karahanlıdünyalık iki dünyaya yarar sağlayan şey iki dünyada yararlı olacak söz ey iki dünya için iyi talihli…
• aḳıġlıġ sıfat Uygur…rşıtı akıntılı ve akıntısız dharmalar akıntılı dharmalar da iki türlüdür…
• aldaġ isim Uygurabh çare yol vasıta çoğunlukla ikilemesiyle budist upāya en üstün çare tutkuları gideren çare uygulanacak yol…
• almır isim Uyguristek arzu susayış aşırı istek susayış on iki halkada duyumdan doğan istek duyum olmazsa istek olmaz istek olmazsa tutunma olmaz öfke ve hırs huyu…
• altaġ isim Uygurhile düzen beceri çoğunlukla ikilemesiyle çare düzen budist upāya bütün ustalık ve çareleri bilmiş çare ve ustalıklar gösterip kötülüğü hileyi yatış…
• altmış sayı UygurKarahanlıaltmış yaşın altmışsa zamanın kış demektir altmış iki koti doğduğundan beri altmış yaşına dek…
• amtıḳı sıfat Uygurşimdiki şimdiki şüphe şimdiki iki küçük yoldaki soylular şimdiye yakın zamanda…
• andayu Uygur…anıklı anlamı kesinleşmeyen söz zaman ve söz dayanağı denen iki harfle…
• apaŋ bağlaç Karahanlıeğer şayet kb ve kut’de koşul cümlelerinde eğer iki dünyayı istiyorsan eğer size karışık bir söz gelirse şayet hanımım gelirse…
• ara isim OrhonUygurKarahanlıara arasında içinde aranızda insanlar arasında ikisi arasında topluluk içinde işleri arasında gök yer ve ikisinin arasındakiler…
• arala zarf Karahanlı2. anlam: arasında sen insanlar arasında durmazsan ikisi arasında dolaşmış sözü…
• artuḳ sıfat OrhonUygurKarahanlı4. anlam: sayılarda fazlası üstü kırk yedi kez sefer etmiş otuz iki yaşımda…
• asanki isim Uygur…alpa ve üç sayısız çağdan beri mükemmelliklerde çabalayarak ikinci sayısız çağın başı on beş asamkhya nayuta sayısınca canlı…
• asravrkı Uygurkırık bağlamda geçen anlamı kesinleşmeyen söz bu on iki türlü işini işleyen olup…
• astınraḳ sıfat Karahanlıdaha aşağı en alt iki yüzlüler ateşin en alt katlarındadır kervan sizden aşağıdaydı…
• atlıg sıfat OrhonUygurKarahanlı3. anlam: atlı süvari ordunun üçte ikisi atlı üçte biri yaya idi…
• avant isim Uygursebep vesile koşul çoğunlukla ikilemesiyle yolda yürümenin sebebi böyle sebep ve koşul yüzünden beş türlü sebep tamam olursa sebeplerin koşulların y…
• awaġ Karahanlıkb’de iki beyitte geçen anlamı kesinleşmeyen söz ne kadar tutsa kendini vermez söz açarsa yükünü de taşımalı…
• aya isim UygurKarahanlı…arını birleştirip saygıyla avuçlarını birleştirip şöyle der iki avucunu birleştirip…
• aymaḳlıġ sıfat Uygur…n mucizelerinden biri için doğaüstü güç ve gönül okuma diye iki tekerlek mucize…
• ayınç isim Uygurkorku dehşet çoğunlukla ikilemesiyle korku dehşet olmaz korku ve dehşet kaygısına uğrayıp korkusu dehşeti söndü korku ve dehşet yüzünden…
• azar isim Karahanlıeziyet incitme kâfirlere ve ikiyüzlülere boyun eğme onların eziyetini bırak aldırma…
• ‘aziz sıfat Karahanlı…nrı’nın sıfatı olarak güçlü ve hikmet sahibi tanrı katından ikisi arasındakilerin güçlü çok bağışlayıcı rabbi daha güçlü olan daha zayıf olanı orad…
• azın zarf OrhonUygurKarahanlıaz az azar azar çoğunlukla ikileme onları azar azar yaklaştıracağız azar azar birleşmemesi ay küçük doğar sonra yine dolar…
• açaġı isim Uyguracı sıkıntı on iki halkalı oluş zincirinin anlatımında hastalık ve acı çekme ile birlikte sayılır acı çekmek hastalıkla sıkıntı çekmek belirir…