Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “da” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• a ünlem OrhonUygurKarahanlıseslenme ya da acı şaşkınlık bildiren ünlem a ey ah…
• abibu özel ad Uygur…rca okunuşu sözlük niteliğindeki listede geçen budist ad ya da terim…
• abidarmavat özel ad Uygurabh metninin bitiş satırında bitti geçen eser ya da bölüm adı…
• abila Uygurdarani kutsal söz dizisi içinde geçen çevrilmeden okunan sanskritçe hece dizisi…
• abipiray isim Uygurbir sözün öğretinin ya da sutranın kastedilen anlamı amacı sutranın maksadı bu sutranın ne demek istediğini anlatalım…
• abipiraylıġ sıfat Uygurbelli bir anlama yoruma dayanan hangi anlama dayanan yoruma yaslanarak açıklıyor…
• abiruş isim Uygurgüzel kokulu ağaç ya da tütsü adı sandal çintan ve başka kokulu ağaçlarla birlikte sayılır…
• ‘aceb sıfat Karahanlışaşılacak hayret verici güzelliği ya da tuhaflığıyla şaşırtan ferah şaşılası güzel yer…
• ad isim UygurKarahanlıad isim bir şeyin ya da kişinin anıldığı söz bu incelemenin adı abidarmakoş oldu neden diye adlandırılır…
• adaġ Uygurtek tanıklı anlamı kesinleşmeyen söz bağlamda başka öteki’ ya da nesne’ anlamı düşünülebilir…
• adan sıfat Uygurbaşka öteki mait’te adın sözünün değişkesi daha başka yüz bin koti sayıda tanrıyla…
• adaş isim UygurKarahanlı2. anlam: dost ve akraba yakın çevre yoldaş dost ya da kardeş…
• adḳanġuluḳ isim Uygurabh nesne olma algı konusu olarak dayanak çince 所縁 nesne olarak nesne nesne olan bütün şeylerde öğretiyi nesne edinen nesne’ koşulu…
• adḳançsız sıfat Uygurhiçbir şeye tutunmayan bağlanmasız tutunmasız bağsız dalış meditasyon…
• ‘adl isim Karahanlıadalet hak gözetme adaletle davranırsanız tanrı’nın adaletinden hep korkarak yürü adaletin işlerse bana çetin olur…
• adlıġ sıfat Uygur2. anlam: ya da adlaġ maŋgallaġ kutlu uğurlu ve ünlü kutlu bahtlı ünlü ve uğurludur uğurlu dualar ederek…
• adra özel ad Uygurbir tanrı katının ya da yıldız evinin adı adra adlı bilgi tanrı yurdundan…
• adruḳ sıfat UygurKarahanlı2. anlam: üstün seçkin en üstün daha üstün daha layık…
• ‘ad özel ad Karahanlıkuran’da adı geçen peygamberlerini yalanladığı için helak edilen eski bir kavim âd nuh kavmi âd ve firavun âd kavminin gidişatı gibi…
• aḍıġ isim UygurKarahanlıayı kurt tilki aslan ayı ya da domuz ayı ile domuz geçitte çarpışmış ayının karnı yarılmış domuzun azı dişi kırılmış…
• adın sıfat OrhonUygurKarahanlı3. anlam: -dan -nıŋda ile -den başka -den gayrı senden başkasına bundan başka ondan başka çare yok…
• agirındın isim Uyguryüksek yer uç yar dağın yükseğinden düşmek ateşe düşmek…
• aġu isim OrhonUygurKarahanlı3. anlam: bk’de yer adı aġu’da iki büyük savaş yaptım…
• agırlıg sıfat UygurKarahanlıağırlığı olan ağır günahkâr adamın bağının zincirinin ağırı da hafifi de var…
• aġıçı isim UygurKarahanlıhazinedar hazine görevlisi hazinedar kâtip ya da iş gören bu işe hazinedarın cimrisi daha iyidir baş hazinedar…
• agşidati özel ad Uygur…ımının uygurca okunuşu olarak sözlük listesinde geçen ad ya da terim…
• ‘ahd isim Karahanlıahit antlaşma söz ahitleşmek söz vermek ya da söz almak onlarla antlaştık size şunu emretmedim mi nerede ahde vefa nerede emanet…
• aḫiret isim Karahanlı… dünya dünyanın karşıtı kim ahiret karşılığını isterse dünyada da ahirette de iyilik ahiret azabı…
• aḫlam isim Karahanlıarapça tamlamada rüyalar karmakarışık rüyalar bir başkası da karışık rüyalardır bu rüyanın yorumu yoktur…
• ahmed özel ad Karahanlıahmed kuran’da müjdelenen peygamberin adı ve atebetü’l-hakayık’ın yazarı edib ahmed…
• akani Uygurdarani kutsal söz dizisi içinde geçen çevrilmeden okunan sanskritçe söz…
• aḳsaḳ sıfat Karahanlı…al üzerine sıkıntı sorumluluk yoktur ya körü ya kötürümü ya da topalı…
• aḳıġ isim OrhonUygurKarahanlıakıntı abh ve shor’da zihni kirleten dışa akan tutkular āsrava akıntıları tüketmekte korkusuz akıntılarımı tüketip bitirdim…
• aḳıġlıġ sıfat Uygur… karşıtı akıntılı ve akıntısız dharmalar akıntılı dharmalar da iki türlüdür…
• aḳıġsıj Uygurtek tanıklı bozuk yazılış ya da yerine…
• alamba isim Uygurkötü ruh ya da cin türü sanskritçe kökenli ad alambana cini çarpmasından alambani çarpanları…
• aldın isim Uyguralt aşağı yukarıdan aşağıya canlılar yukarıda bhavāgra’dan aşağıda aviş cehennemine dek üsttekini ve alttakini…
• alplıḳ isim Karahanlıyiğitlik kahramanlık utanç yüzünden korkak da yiğitlik yapar…
• altunluġ sıfat Uyguraltınlı altından yapılmış altın çıngıraklar altın araba altın pariçatr ağacı baştan başa altından bir dağ gibi…
• alıḳ isim Karahanlı…çen anlamı kesinleşmeyen söz gevşeklik rahata düşkünlük’ ya da kusur’ anlamı düşünülebilir bedene gevşeklik verme boyun eğme kusurlarını da üstleri…