Ters sözlük

Tanımlarda ve tanık çevirilerinde geçenler

Bu maddelerde “bu” karşılık olarak değil, açıklamada ya da tanıkların Türkçe çevirisinde geçer.

• abdudadarma isim Uygurbudist kutsal metin türlerinden biri olağanüstü şaşılası olayları anlatan öğretiler metinde şaşılası öğretiler diye açıklanır ve çince 希法 karşılığıy…
• abibu özel ad Uygur…azımının uygurca okunuşu sözlük niteliğindeki listede geçen budist ad ya da terim…
• abidarim isim Uygurbudist öğretisinin kavramları ayırıp çözümleyen felsefî bölümü abhidharma ve bu öğreti üzerine yazılmış inceleme abhidharma incelemesi abhidharma di…
• abidarmakoş özel ad Uygur… incelemesinin adı uygurca çevirisi derlemdeki abh metnidir bu incelemenin adı neden abidarmakoş oldu…
• abipiray isim Uygur…nin ya da sutranın kastedilen anlamı amacı sutranın maksadı bu sutranın ne demek istediğini anlatalım…
• abita özel ad Uygurbir buda’nın adı önünde eğilinip saygı sunulur abita buda’nın yüceliğine yükünürüm…
• abraḫ özel ad Uygurbudist evreninde biçim âleminin tanrı katlarından birinin adı abraḫ tanrılarının yurdunda doğdu çince karşılığı 無煩天…
• abruġlar sıfat Karahanlı…idip gelen kararsız kimseler ikisi arasında bocalayanlar ne bunlarla ne onlarla…
• abulmış Uygurokunuşu kuşkulu tek tanık abh metnindeki bu yüzden diye adlandırılmıştır kalıbının yerinde durduğundan sözünün bozuk yazılışı olsa gerektir…
• abıp Uygur…çen büyük olasılıkla akıp yerine yazılmış biçim gözlerinden burnundan kan akıp çıktı…
• ‘aceb sıfat Karahanlı2. anlam: cümle sonunda ünlem gibi şaşılacak şey ne tuhaf ömrün bu gaflet içinde tükenmesi şaşılacak şey…
• ‘aciz sıfat Karahanlı…meyen elinden bir şey gelmeyen çaresiz neden çaresiz kaldın bunu yapmaya gücüm yetmedi…
• ‘acizlıḳ isim Karahanlı…lük âcizlik kişinin tanrı karşısında kendi yetersizliğini kabul etmesi tanrım bu âcizliğimi bilirsin…
• ad isim UygurKarahanlıad isim bir şeyin ya da kişinin anıldığı söz bu incelemenin adı abidarmakoş oldu neden diye adlandırılır…
• ada isim Uygurtehlike bela zarar bu tehlikeden kurtulacak yolun görünmüyor kılıç bıçak tehlikesine düşmesinler…
• aḍaḳ isim OrhonUygurKarahanlı…ak eğilip eliyle ayağıyla tepeden ayak tırnağının ucuna dek buda’nın ayağına baş eğip…
• adiçit isim Uyguryüce kararlı gönül budist terim çince 心 ile birlikte yazılır kararlı yüce bir gönül uyandırmak bütün büyük topluluk kararlı bir gönül uyandırırsa bu…
• adlıġ sıfat Uygurünlü adı saygıyla anılan saygın ve ünlü babam mani burḫan’ım…
• adruḳ sıfat UygurKarahanlı3. anlam: fark üstünlük insanla insan arasında çok fark vardır bu fark bilgidendir…
• adruḳsuz sıfat Uygurfarksız eşit bu iki kişinin iyi işi bir ve eşit farksız sayılır…
• adrı isim UygurKarahanlıçatal kol dal üç çatallı mızrakla bu tahtın ayağı üç çatallıdır…
• aḍrılmaḳlıḳ isim Karahanlıayrılık bölünme bunu söylesem yakup oğulları arasında ayrılık çıkardın diyeceksin…
• adın sıfat OrhonUygurKarahanlı3. anlam: -dan -nıŋda ile -den başka -den gayrı senden başkasına bundan başka ondan başka çare yok…
• aḍınsıġ sıfat UygurKarahanlı…insanlar arasında ayrı bütün davranışın ve sözün tuhaflaşır bundan farklı başka türler de var…
• adınsıġsız sıfat Uygurfarksız birbirinden ayrılmayan aynı bütün budaların öğretisi birbirinden farksız olduğu için…
• adırt isim UygurKarahanlı3. anlam: …zaman ve anın farkını bildirirler kb anlayış erler arasında bu kadar ayrım yaratır…
• adırtlıġ sıfat UygurKarahanlı2. anlam: kesin ve açık şüphesiz açık ve kesin inanç bunun adı kesin bilinen’ olur…
• afsunçı isim Karahanlıefsuncu okuyup üfleyerek tedavi eden bunlardan sonra efsuncular gelir yel ve cin çarpması hastalıklarının hekimleri bunlardır…
• agam isim Uygurâgama budist kutsal metinlerinin geleneksel derlemesi aktarılan öğreti âgama kitabı nirvana kitabı belirir âgama sebebiyle doğduğu için ekottara âga…
• aġar isim UygurKarahanlıağırlık değer saygınlık değeri ölçüsünde büyüklük bulur insanlar arasında ondan değerlisi yok…
• aġruḳ isim Karahanlıyük ağırlık boğaz derdi yiyecek kaygısı insanın bu boğaz derdi olmasa boğaz için yük olan kişi çoktur…
• aġumaz Karahanlıtek tanıklı anlamı kesinleşmeyen fiil biçimi ipek gibi bu iyi kişi olmaz değeri düşmez anlamı düşünülebilir…
• aġılıḳ isim UygurKarahanlı2. anlam: budist kutsal metinlerin bölümü sepet piṭaka üç sepet budist kanonu sutra ve vinaya iki sepetini üç sepet öğretisi…
• aġır sıfat OrhonUygurKarahanlı4. anlam: önemli büyük bu kadar ağır töreyi dört yöndeki…
• aġız isim UygurKarahanlı3. anlam: yüce buda’nın altın ağzıyla söylenmiş söz…
• aġıçı isim UygurKarahanlıhazinedar hazine görevlisi hazinedar kâtip ya da iş gören bu işe hazinedarın cimrisi daha iyidir baş hazinedar…
• aġış isim OrhonKarahanlıdeğerli kumaş ipek mal altınını gümüşünü ipeğini malını bu iyi kişi ipek gibi değerlidir…
• aḫlam isim Karahanlı…alar karmakarışık rüyalar bir başkası da karışık rüyalardır bu rüyanın yorumu yoktur…
• ajan Karahanlıtek tanıklı bağlamda dünya yerinde durur bilgisiz için bu dünya cennettir…
• ajun isim UygurKarahanlı2. anlam: budist ve maniheist metinlerde doğum varoluş hayat önceki hayatta sayısız hayattan beri önceki hayatlarını hatırlayan…